Metinlerarası okuma uygulamalarının ortaokul öğrencileri üzerindeki etkililiğine yönelik bir inceleme


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMİNE KİTİŞ

Danışman: CANER KERİMOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada ortaokul öğrencilerinin metinlerarası okuma uygulamalarına yönelik görüşlerinin ne olduğu ve bu uygulamaların eleştirel okuma ile okur özyeterlik algılarına etkisi olup olmadığının ortaya konması amaçlanmıştır. Yöntem olarak araştırmanın amaçları doğrultusunda karma yöntem araştırma desenlerinden iç içe gömülü desen kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutu için ön test-son test eşleştirilmiş kontrol gruplu yarı deneysel yöntem seçilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Sait Güzelcan Ortaokulunun altıncı sınıfına devam eden öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında Türkçe dersi akademik ortalamaları arasında en az fark bulunan iki şube seçilerek deney ve kontrol grubu olarak atanmıştır. Gruplar her iki şubede de 18 kişiden oluşmuştur. Araştırmanın nicel verileri Ünal (2006) tarafından geliştirilen "Eleştirel Okuma Ölçeği" ve Ülper, Yaylı ve Karakaya (2013) tarafından geliştirilen "Okur Özyeterlik Ölçeği" ile toplanırken nitel verileri toplamak için yarı yapılandırılmış görüşme formu tercih edilmiştir. Nicel verilerin analizi istatistik paket programları aracılığıyla yapılırken nitel veriler öğrencilerin verdiği yanıtlardan yola çıkılarak betimsel analizle çözümlenmiştir. Araştırmada elde edilen sonuçlara göre, ön testlerde deney ve kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark yokken denel işlemlerden sonra metinlerarası okuma etkinlikleriyle ders işlenen deney grubunun kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönde farklılaştığı görülmüştür. Araştırmanın nitel bulguları nicel bulgularını destekler niteliktedir.