Koroner arter hastalarında periferik arter hastalığının sıklığı, mortalite ve morbidite üzerine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞAHİN KARAKILIÇ
Danışman: DÜNDAR ÖZALP KARABAY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Koroner arter hastalığı(KAH) nedeniyle koroner arter bypass greft operasyonu(CABG) kararı verilen olgularda periferik arter hastalığı(PAH) ve risk faktörlerinin belirlenmesi, mortalite ve morbidite üzerine etkilerini değerlendirme amaçlanmıştır. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahisi Anabilim Dalı'nda koroner arter bypass greft operasyonu kararı verilen hastaların kayıt altına alınması planlanmış ve Şubat 2019 tarihinde veri toplama işlemi başlamış, Ekim 2020 arasında kayıt alma işlemi tamamlanmıştır. Çalışmamıza koroner anjiografi ile tanı konulmuş koroner arter hastalığı olan, koroner arter bypass greftleme (CABG) kararı verilen, koroner arter hastalığına eşlik eden ek kardiyak patoloji (kalp kapak hastalığı, kalp yetmezliği, konjenital kalp defektleri gibi) olmayan, renal fonksiyonların normal sınırlarda olan, eşlik eden akciğer patolojisi bulunmayan hastalar dahil edilmiştir. Hastaların 22(%22,2)si kadın, 77(%77,8)si erkek hasta olmak üzere 99 hasta kayıt altına alınmıştır. 50 yaş üzeri olan bireylerin çalışmaya dahil edilmesi planlanmıştır. Hastaların yaşı ortalama 64,45±7,75 yıl; dağılım 50-88 yıl, ortanca 64 yıldır. Çalışmaya dahil edilen tüm hastalarda ayak bileği-kol indeksi (ABI) ölçüldü ve risk faktörleri araştırıldı. Ayrıca hastaların geçmiş dönem laboratuvar ve görüntüleme geçmişleri de incelenerek düşük dansiteli lipoprotein (LDL), glukoz, kreatinin, ejeksiyon fraksiyonu (EF), bypass yapılan koroner arterleri, hastanede operasyon öncesi ve sonrası yatış süreleri veri bilgisi olarak kaydedildi. Ayak Bileği- Kol İndeksi: Hasta istirahat halindeyken galena perfect aneroid model manuel tansiyon manşonu ve maquet sound doppler kullanılarak bilateral üst ekstremitelerde radial ve ya ulnar arter üzerinden ve alt ekstremitelerde dorsal pedal arter ve ya posterior tibial arter üzerinden tansiyon ölçümü yapılmıştır. Ayak bileği en yüksek sistolik basıncı ile en yüksek kol basınç değerine oranı ile ayak bileği- kol indeks değeri hesaplanmıştır. Araştırmamızın sonucunda koroner arter bypass greftleme yapılan hastalarda ileri yaş, karotis arter tutulumu, sol ön inen koroner arter (LAD) bypass greftleme, alt ekstremite tansiyon durumu, hastane yatış süresi ve çalışmamızın temel belirleyicisi olan ABI değerlerinin patolojik olması sağ kalımla ilgili olarak anlamlı istatistiksel sonuçlara ulaşıldı. Çalışmamızda kriter olarak kullanılan ABI değerinin 0,9198'den daha düşük olmasının; eksitus hastaları tespit etme ihtimali yani sensivitesi %71,4, sağ kalan hastaları tespit etme ihtimali yani spesifitesi ise %85,9 olarak görüldü. İncelenen LDL, kreatinin, glukoz laboratuvar değerleri, cinsiyet, EF, preoperatif yatış süresi, operasyon değerleri, bypass greftleme yapılan diğer koroner arterler, koroner arterlerdeki stenoz yüzdesi, diabetes mellitus(DM), hiperlipidemi(HL), hipertansiyon(HT) , sigara, stroke ile ilgili anlamlı istatistiksel sonuçlar elde edilmemiştir. Sonuç olarak; CABG uygulanan olgularımızda mortalite üzerine PAH varlığı istatiksel olarak anlamlı görülmemiştir. Ancak PAH olmaması CABG yapılan hastalarda sağ kalımı arttırmıştır. Karotis arter hastalığının olmaması da CABG uygulanan olgularımızda sağ kalımı arttırıken, karotis arter hastalığının varlığı ise mortaliteyi arttırmıştır. CABG uygulanan olgularda; PAH varlığı uzun dönemde mortalite üzerinde olumsuz etkisi nedeniyle bu hasta grubunun daha yakından izlemi ve etkin medikal tedavi uygulanması gerektiği düşüncesindeyiz.