Dokuz Eylül Üniversitesi Tınaztepe Yerleşkesinde öğrenim gören öğrencilerde şiddetin depresyon belirti sıklığına etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYLİN ŞİMŞEK
Danışman: TÜRKAN GÜNAY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:GİRİŞ VE AMAÇ: Depresyon, önemli bir toplum sağlığı sorunudur ve üniversite öğrencilerinde en sık görülen psikiyatrik hastalıktır. Aynı zamanda öğrenciler bu dönemde şiddet yönünden de risk altındadır. Şiddetin fiziksel hasar, bulaşıcı hastalıklar, depresyon, sigara, alkol, uyuşturucu madde kötüye kullanımı gibi pek çok olumsuz sonuçları olmaktadır. Araştırmanın amacı Dokuz Eylül Üniversitesi Tınaztepe Yerleşkesinde öğrenim gören öğrencilerde depresyon belirti sıklığını ve şiddetin depresyon belirti sıklığına etkisini belirlemektir. YÖNTEM: Kesitsel tipte bir araştırmadır. Araştırmanın evreni Dokuz Eylül Üniversitesi Tınaztepe Yerleşkesinde öğrenim gören 2. sınıf 2621 lisans öğrencisidir. En küçük örnek büyüklüğü %80 güç, %95 güven düzeyinde %20 sıklık %4 hata payı ile desen etkisi 2 alınarak 670 kişi olarak hesaplanmıştır. Örnek seçiminde tabakalı ve küme örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Her bölüm bir küme kabul edilmiş, fakültelere göre tabakalandırıldıktan sonra basit rasgele yöntem ile bölümler belirlenmiştir. Bağımlı değişken depresyon belirtisi varlığıdır ve Beck Depresyon Ölçeği ile değerlendirilmiştir. Temel bağımsız değişken şiddet varlığıdır. Diğer bağımsız değişkenler sosyodemografik özellikler, öğrencinin başarı ve memnuniyet durumu, bağımlılık özellikleri, sağlık durumu, çocuklukta maruz kaldığı şiddet ve sosyal destek varlığıdır. Katılımcılar anket formunu sınıfta araştırmacı gözleminde kendileri doldurmuşlardır. Veri analizi SPSS 24.0 kullanılarak yapılmıştır. Tanımlayıcı bulgular sayı, yüzde, ortalama±standart sapma ve ortanca(en küçük-en büyük değer) olarak sunulmuştur. Bağımsız değişkenlerle bağımlı değişken arasındaki ilişki ki-kare, Fisher'in Kesin Testi ve Mann Whitney U testi ile değerlendirilmiştir, çok değişkenli analiz olarak lojistik regresyon analizi kullanılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 kabul edilmiştir. BULGULAR: Araştırmada 547 kişiye ulaşılmıştır. Üniversite öğrencilerinde depresyon görülme sıklığı %24.7'dir. Son 1 yıl içinde öğrencilerin %11.9'u fiziksel şiddete, %39.9'u duygusal şiddete, %16.5'i cinsel şiddete, %18.1'i ısrarlı takibe maruz kalmıştır. Öğrencilerin son bir yıl içinde şiddet türlerinden herhangi birine maruz kalma sıklığı %54.7'dir. Şiddet nedeniyle herhangi bir kuruma başvuru oranı çok düşüktür. Geniş ailede yaşamak, düşük anne ve baba eğitim düzeyi, ailenin kötü ekonomik durumu, ailede ruhsal hastalığı olan birey varlığı, geçim için bir işte çalışıyor olmak, kötü başarı durumu, şehirden ve bölümden memnun olmamak, sık alkol kullanmak, çocuklukta ve son bir yıl içinde şiddete maruz kalmak depresyon belirtisi varlığını anlamlı olarak artırmaktadır. Algılanan sosyal destek varlığı ise, depresyon belirtisi varlığından anlamlı olarak koruyucudur. Yapılan lojistik regresyon analizlerinde, son bir yıl içinde şiddet türlerinden herhangi birine maruz kalmak (OR=6.661, p<0.001, %95 GA=3.593-12.349), duygusal şiddete maruz kalmak (OR=4.680, p<0.001, %95 GA=2.734-8.012), cinsel şiddete maruz kalmak (OR=2.010, p=0.028, %95 GA=1.076-3.755) ve ısrarlı takibe maruz kalmak (OR=2.433, p=0.005, %95 GA=1.312-4.511) depresyon belirtisi varlığını artırmaktadır. SONUÇ: Bu çalışmada üniversite öğrencilerinde depresyon belirti sıklığı yüksek bulunmuştur. Şiddet her iki cinste de yaygındır ve depresyon belirtisi varlığını artırmaktadır. Öğrencilerin şiddet nedeniyle herhangi bir kuruma başvuru oranı çok düşüktür. Öğrencilere yönelik sosyal desteğin artırılması, koruyucu ruh sağlığı hizmetlerinin yaygınlaştırılması ve öğrencilerin şiddete uğradıklarında üniversite içinde destek alabilecekleri merkezlerin bulunması gerekmektedir. ANAHTAR SÖZCÜKLER: Depresyon belirtisi, şiddet, öğrenci, üniversite