Perioperatif sıvı yönetimi, sıvı tercihi ve hipotansiyona yaklaşım: Ulusal anket çalışması

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MESUT ALKAN

Danışman: YÜKSEL ERKİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

AMAÇ: Türkiye'deki Anesteziyoloji ve Reanimasyon hekimlerinin perioperatif sıvı yönetimindeki tercihleri ve eğilimlerinin, hipotansiyon gelişen hastalarda uyguladıkları yöntem ve tedavilerin sorgulanarak tanımlanmasını amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEM: web üzerinden elektronik veri formu yoluyla veri toplanması ile elde edilen anket çalışmamız 21 Ekim 2019 ve 01 Şubat 2020 tarihleri arasında uygulandı. Anket toplam 42 sorudan oluşmaktadır. A bölümde demografik verileri içeren 6 soru, B bölümünde kurum ve uygulayıcı bilgilerini içeren 4 soru ve C bölümünde perioperatif sıvı yönetimi, sıvı tercihi ve hipotansiyona yaklaşım verilerini içeren 32 soru bulunmaktadır. Elde edilen veriler SPSS programı kullanılarak Varyans Analizi, Post Hoc (Bonferroni) testleri ve Independent Samples Test ile analiz edildi, dağılımlar arası farklılıklar ki-kare test yöntemleri ile araştırıldı, p değerinin 0.05'ten küçük olması durumunda gruplar arası fark istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. BULGULAR: Anketimize Türkiye genelinde 209 anesteziyoloji ve reanimasyon hekiminden yanıt alındı. Hekimlerin demografik verileri, kurum bilgileri, perioperatif sıvı yönetimi, sıvı tercihi ve hipotansiyona yaklaşım ile ilgili veriler elde edilmiştir. Katılımcıların çoğu çalıştıkları kurumda yazılı bir sıvı yönetimi protokol/kılavuz ya da görüş birliği olmadığını bildirdi. Günlük pratikte en çok tercih edilen sıvı türü kristalloidler iken pratiklerinde en çok tercih ettikleri hemodinamik izlem yöntemi invaziv arter basıncını ve santral venöz basıncı izlemi olduğu saptandı. Katılımcıların aşırı sıvı yüklenmesinden kaçınmayı ve böbrek yetmezliği riskini önlenmesini sıvı yönetimi tercihlerine etki eden esas faktörler olarak belirtti. Katılımcıların yarısı intraoperatif gelişen hipotansiyonda ilk yaklaşım olarak sıvı replasmanını tercih ettiğini belirtti. Efedrin, norepinefrin ve dopamin günlük pratikte en çok tercih edilen katekolaminler olduğu görüldü. SONUÇ: Türkiye'de ve dünyada anesteziyoloji ve reanimasyon hekimlerinin perioperatif sıvı yönetimindeki tercihleri ve hipotansiyona yaklaşımı ilgili yayınlara rastlanmakta ancak bu konuyu genel ve bir bütün olarak inceleyen bir yayın bulunmamaktadır. Çalışmamız bu konu ile ilgili verileri ayrıntılı olarak kapsayan tek anket çalışmasıdır. Çalışmamızdan elde edilen veriler perioperatif sıvı yönetimi konusunda güncel teknolojilerin elde edilmesi ve kullanımlarının sıklaştırılması gerekliliğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Perioperatif sıvı yönetimi, Perioperatif hipotansiyon, Hemodinamik izlem yöntemleri, Anket