Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: DİLEK YEŞİLKAYA
Danışman: ADİL BAYKASOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çok kriterli karar verme (ÇKKV) yöntemlerinde zaman faktörü göz ardı edildiği için son zamanlarda karar verme alanında bir çok araştırmacı tarafından eleştirilmiştir. Çok kriterli karar verme yöntemlerinin bu eksikliğini gidermek için dinamik çok kriterli karar verme (DÇKKV) başlığı altında yeni yöntemler geliştirilmiştir. DÇKKV modelleri, karar verme sürecinde alternatiflerin farklı zaman periyotlarındaki geçici performanslarını dikkate alan ve böylece en uygun alternatifin belirlenmesine yardımcı olan bir yaklaşımdır. Ancak literatürde şu ana kadar geliştirilen DÇKKV yöntemleri ile sadece alternatiflerin geçmiş ve şuan ki performans verilerine bakılarak en uygun alternatifin belirlenmesi amaçlanmıştır. Önerilen yöntemlerden çok azı alternatiflerin gelecek performansını tahminleme üzerine yapılmıştır. Oysaki alınan kararlar geleceğe yöneliktir. Bu sebeple alternatiflerin gelecekteki performanslarını tahminleyerek karar vermek çok daha doğru seçimler yapılmasını sağlayacaktır. Bunun için bu tez çalışmasında alternatiflerin zaman içerisindeki davranışlarının değişimlerini modelleyen sistem dinamiği (SD) yaklaşımı önerilmektedir. Önerilen yönteme göre, alternatiflerin davranışlarına bağlı performans değişimleri SD simülasyon yazılımı STELLA kullanılarak analiz edilmiştir. Simülasyon programının çoklu çalıştırılması sonucu mevcut alternatifler için farklı sıralama değerleri elde edilmiştir. Elde edilen alternatif sıralamaları borda sayım yöntemi ile birleştirilmiş ve böylece mevcut tüm alternatifler için tek bir sıralama değeri oluşturulmuştur. Bu yöntemde ayrıca değerlendirme kriterlerinin ağırlıklarının değişimi senaryosu ele alınmıştır. Kriterlerin ağırlıklarının değişmesiyle alternatiflerin sıralaması da değişim göstermiştir. Önerilen yöntemin uygulanabilirliğini göstermek amacıyla uzun dönemli bir tedarikçi seçimi örneği sunulmuştur.