Gündelik yaşama yönelik bisikletlerde kullanılan deri aksesuarların tasarım çözümlemeleri üzerine bir araştırma


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Tekstil ve Moda Tasarımı Ana Sanat Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YİĞİT İLDEŞ

Danışman: ÖZNUR ENES

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bisiklet, kullanıcı ve makine arasındaki bağın enerjiye dönüştüğü, kullanmak için kişinin kendi enerjisi hariç hiçbir şeye ihtiyaç duymadığı bir ulaşım aracıdır. Diğer tüm ulaşım araçlarının esin kaynağı olan bisikletin, günümüzde kullanımı oldukça yaygındır. 1800'lü yıllardan günümüze değin sosyal, toplumsal, ekonomik ve teknolojik değişimler ile artan bisiklet türleri, bireylerin ve toplumların istek ve ihtiyaçları doğrultusunda aracın çalışma dinamiklerine uygun ve sürüşe özel aksesuar tasarımlarının da ortaya çıkmasına neden olmuştur. Kullanım alanlarındaki çeşitlilik ve biçimsel yapısı gereği aksesuar kullanımına oldukça uygun olan bisiklet, 19. yüzyılın sonlarından günümüze kadar gündelik yaşam nesnesi olarak hayatımızda yer almıştır. Bu tez kapsamında, bisikletin gündelik yaşam nesnesi olarak ele alınışı ve sosyal, kültürel ve ekonomik yapı içerisinde ne gibi anlamlar kazandığı; bu anlamlar ve gündelik hayat içerisindeki gereksinimler nedeniyle bisiklet üzerinde ne gibi aksesuarlara ihtiyaç duyulduğu ve insanların bu aksesuarları hangi alanlarda kullandıkları araştırılmıştır. Birinci bölümde bisikletin tanımlanması, tarihsel gelişim sürecinde ne gibi evrelerden geçerek gündelik yaşamın içerisinde yer aldığı, özellikle farklı bisiklet türlerinin şehir yaşamındaki bisiklet tasarımına yönelik etkileşimlerini açıklamak üzere bisiklet türlerine yer verilmiştir. Bisiklet türlerine yönelik farklılıklar, şehir bisikletlerinde kullanılan aksesuar tercihlerini etkilemesi açısından önem taşımaktadır. Bisikletin farklı tür ve yapılarını tanımak, onlar üzerinde kullanılan aksesuar tasarımları hakkında bizlere altyapı sağlamaktadır. İkinci bölümde ise, şehirde oluşan bisiklet kültürünün altyapısı; sosyal, ekonomik ve bireysel nedenleri incelenmiş ve bunların sonucunda bisikletin günümüzdeki konumuna yer verilmiştir. Günlük kullanım esnasında, kullanıcıların ihtiyaçları incelenmiş, bu bağlamda kullanılan aksesuarlardan örnekler verilerek tasarım çözümlemeleri yapılmıştır. Bu aksesuar tasarımlarında malzeme olarak deri kullanımının, hangi formlar üzerinde ağırlıkla tercih edildiği ortaya koyulmuştur. Son bölümde ise, yapılan araştırmalar ve odak grup çalışması doğrultusunda hedef kitlenin problemleri tespit edilmiş, beklentileri araştırılmıştır. Bu doğrultuda hazırlanan aksesuar koleksiyonu ile şehirli bisiklet kullanıcısının günlük yaşamında pratik ve verimli çözümler sağlayan tasarımlar geliştirilmiştir.