Heremites vittatus (Olivier, 1804) türünde embriyogenez süresince kafatası kemiklerinin ossifikasyonunun (farklı iskelet yöntemleriyle) incelenmesi ve diğer türlerle karşılaştırması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KÜBRA OĞUR
Danışman: ELİF YILDIRIM CAYNAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Embriyonik gelişim çalışmaları canlı grupları arasındaki benzerlik ve farklılıkların yorumlanmasında önemli bir yere sahiptir. Squamatlar çok çeşitli canlı grubunu temsil etmelerine rağmen; söz konusu grup ile ilgili yapılan gelişimsel çalışma sayısı oldukça azdır. Bu çalışma Scincidae familyasından Şeritli Kertenkele olarak bilinen Heremites vittatus (Oliver, 1804) türünün Dufaure ve Hubert (1961) embriyonik gelişim tablosuna göre iskelet elemanlarının ossifikasyon sırasını ortaya koymaktadır.. Çalışmada kullanılan H. vittatus türüne ait bireyler Dokuz Eylül Üniversitesi, Fauna ve Flora Araştırma ve Uygulama Merkezi'nde bulunan müze örnekleridir. Dufaure ve Hubert (1961)'in embriyonik gelişim tablosuna göre toplam 31 embriyo incelenmiştir. Embriyolar literaturde yaygın olarak kullanılan ekstremiteler, faringeal kemerler, pigmentasyon, göz ve beyin gibi dış morfolojik özelliklere göre ışık mikroskobu altında incelenmiştir. Diğer kertenkele türleri ile yapılan karşılaştırmalar ile H. vittatus embriyolarının benzer ve korunmuş bir embriyonik gelişim gösterdiği ortaya çıkarılmıştır. İlk evrelerde tomurcuk şeklinde gözlenen ekstremiteler, 39. evrede gelişimini tamamlamıştır. Diğer türlerin aksine, arka bacakların büyümesi ön bacakların gelişmesinden önce meydana gelmektedir. 41. evrede tüm vücut pulları tamamlanmıştır. 39. evrede pigmentasyon benekler halinde başlamış, geç evrelerde büyümesini tamamlamış ve daha koyu renkte gözlenmiştir. Embriyonik kafatasının gelişimi incelendiğinde kemikleşme sürecinin diğer türlerden farklı olduğu tespit edilmiştir. Neurocranium elementleri, diğer türlerin aksine 40. evrede ossifikasyona uğramaktadır.