Yabancı Dil Olarak Türkçe ve İngilizce Ders Kitaplarındaki Dilbilgisi Terminolojisinin Standardizasyonunun Karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Genel Dilbilim Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EMİNE GÜLBİN ATÇALI
Danışman: FUNDA UZDU YILDIZ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yabancı dil olarak Türkçe alanında kullanılan dilbilgisi terimlerinde bir birlik oluşmadığına dair alanyazında birçok araştırma mevcuttur. Araştırmalar, Türkçe dilbilgisi terimlerinde standardizasyon problemi bulunduğunu ve bunun da terim karmaşası sorununa yol açtığını göstermektedir. Bu çalışmada, adı geçen standardizasyon probleminin boyutlarını daha net ortaya koyabilmek için, yabancı dil olarak Türkçe ders kitapları ile yabancı dil olarak İngilizce ders kitapları, dilbilgisi terimlerinin standardizasyonu açısından karşılaştırılmıştır. Bu amaçla, doküman analizi yöntemi kullanılarak, hem Türkçe hem de İngilizce ders kitapları tek tek incelenmiş, kitapların kullandıkları dilbilgisi terim türleri ve terim sunumlarındaki düzenlemeleri betimlenmiş ve terim kullanımlarındaki iç tutarlılıkları gösterilmiştir. Ardından, kitaplardan taranarak tablolarda sunulan dilbilgisi terimleri, karşılaştırma yoluyla analiz edilmiş ve ilgili yabancı dile ait kitaplar arası terim birliğinin ne derece gerçekleştiği ortaya konmuştur. Elde edilen bulgulara göre, İngilizce yabancı dil ders kitaplarında kullanılan dilbilgisi terimlerinin standardizasyonu, Türkçe yabancı dil ders kitaplarındakinden görece daha başarılıdır. Ancak, hem Türkçe hem de İngilizce ders kitaplarının dilbilgisi terim kullanımlarında çeşitli iç tutarsızlıklar saptanmıştır. Araştırma sonucunda, yabancı dil olarak Türkçe dilbilgisi terimlerinde görülen terim birliği sorununa, biçimsel terimlerin de eklendiği görülmüştür. İngilizce yabancı dil ders kitaplarında görülen en belirgin sorunun ise, eponim terimlerin düzenlenmesinde olduğu ortaya çıkmıştır. Terim birliğinin sağlanması, yabancı dil öğretiminin niteliğini arttırması bakımından son derece önemlidir. Bu amaçla, yabancı dil ders kitaplarında kullanılacak olan terimlerin hazırlanmasında ve sunulmasında dilbilimsel veriler kadar, pedagojik ihtiyaçlar da gözetilmeli, yabancı dil ders kitaplarının hedef kitlesinin dil öğrenicileri olduğu akılda tutularak, öğrenici merkezli anlayış benimsenmelidir. Anahtar sözcükler: Terminoloji Standardizasyonu, Terim Türleri, Yabancı Dil Eğitimi, Pedagojik Dilbilgisi.