Suça Sürüklenen Çocukların Benlik Uyum Düzeylerinin ve Psikolojik Semptomlarının İncelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUSTAFA FARUK ARIKAN

Eş Danışman: RENGİN KARACA, HATİCE ZEKAVET KABASAKAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada suça sürüklenen çocukların benlik uyum düzeylerinin ve psikolojik semptomlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada ölçme aracı olarak; araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu, Offer Benlik İmgesi Ölçeği ve Kısa Semptom Envanteri kullanılmıştır. Araştırmanın evreni; İzmir İlinde çocuk mahkemeleri tarafından haklarında, danışmanlık tedbiri, eğitim tedbiri, tedavi tedbiri veya denetimli serbestlik tedbiri hükmü verilen suça sürüklenmiş çocuklardır. Veri analizi sürecinde ölçeklerde boş bırakma, desen oluşturma veya aynı seçeneğin işaretlenmesi nedeniyle 11 çocuğa ait form değerlendirme dışı bırakılmış ve örneklem 148 suça sürüklenen çocuktan oluşmuştur. Verilerin normal dağılım gösterip göstermediği, Lilliefors düzeltmeli Tek Örneklem Kolmogorov-Smirnov Testi ile denetlenmiştir. Normallik varsayımları karşılandığında t-testi ve Tek Yönlü Varyans Analizi kullanılmıştır. Normallik varsayımları karşılanmadığında ise Mann-Whitney U Testi ve Kruskal-Wallis Testi kullanılmıştır. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre, suça sürüklenen çocukların benlik uyum düzeylerinde; cinsiyet, yaş, öğrenim durumu, çalışma durumu, kardeş sayısı, göç durumu, ebeveyn yoksunluğu, ebeveynlerin çalışma durumu, evden kaçma durumu, sabıkalı arkadaşının olması, sabıkalı akrabasının olması, mükerrer suç işleme ve işlenen suçun türü değişkenlerinde, gruplar arasındaki farklılıkların istatistiksel olarak anlamlı olduğu bulunmuştur. Suça sürüklenen çocukların psikolojik semptom düzeylerinde; cinsiyet, kardeş sayısı, evden kaçma durumu, sabıkalı arkadaşının olması, sabıkalı akrabasının olması, mükerrer suç işleme ve işlenen suçun türü değişkenlerinde, gruplar arasındaki farklılıkların istatistiksel olarak anlamlı olduğu bulunmuştur. Bulgular, literatür ışığında tartışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Suç, çocuk, benlik imgesi, psikolojik semptom, sosyodemografik değişken.