Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İSMAİL ERDEM ERKOYUN
Danışman: ŞERİFE REYHAN UÇKU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç Rosenberg tarafından 1988 yılında tanımlanmış olan ve günümüzde geriatric bir sendrom olarak kabul edilen sarkopeni, yaşlı sağlığı alanında olumsuz sağlık çıktılarını öngörebilen, önlenebilir olduğu düşünülen bir geriatric sendromdur. Riskli bireylerde sarkopeni tanısının son aşamasında kas kütlesi ölçülmelidir. Ancak önceki basamaklarda olumsuz sağlık çıktılarının güçlü öngörücüleri olan kas işlevi ve gücü ölçümleri önerilir. Bu nedenle kas gücü ve işlevi yetersizliği sarkopeni riski olarak tanımlanabilir. Bu araştırmanın amacı İzmir İli Balçova İlçesi'nde yaşayan 65-79 yaş bireylerin sarkopeni riskini ve sarkopeni riskinin varlığını etkileyen etmenleri belirlemektir. Yöntem Kesitsel analitik türdeki bu araştırmanın evreni Balçova'da yaşayan 2014 yılında 65-79 yaş bireylerdir. Sarkopeni riski prevalansı bilinmiyor kabul edilerek en az örnek büyüklüğü hesaplanmış, küme örnekleme yöntemine göre 483 bireye ulaşılması planlanmıştır. Bunların 254'üyle (%52.6) evlerinde ya da kabul etmişlerse işyerlerinde, fizyoterapi lisans öğrencileri ya da yazarlardan biri tarafından görüşme yapılmıştır. Bağımlı değişken olan sarkopeni riski yürüme hızı düşüklüğü, kavrama gücü düşüklüğü, hem yürüme hızı hem kavrama gücü düşüklüğü ve Avrupa Yaşlılarda Sarkopeni Çalışma Grubu'na göre (European Working Group on Sarcopenia for Older People, EWGSOP) sarkopeni riski varlığı olarak tanımlanmıştır. Bağımsız değişken olarak sosyo-demografik ve sosyo-ekonomik özellikler, sağlık davranışı ve sağlık durumu özellikleri öğrenilmiştir. Kategorik değişkenlerin sıklık ve yüzdeleri, sürekli değişkenlerin ortalama, ortanca ve standart sapmaları belirlenmiştir. tek değişkenli çözümlemede sarkopeni riski varlığı etkileyen etmenler ki-kare analizi ile çözümlenmiştir. Her bir sarkopeni risk değişkeni için tek değişkenli çözümlemede anlamlı bulunan değişkenlerle Lojistik regresyon modeliyle çözümleme yapılmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi 0.05'in altında olan p değerleri anlamlı olarak kabul edilmiştir. Bulgular Araştırma katılımcıları arasında yürüme hızı düşüklüğü %45.0, kavrama gücü düşüklüğü %49.8, hem yürüme hızı hem kavrama gücü düşüklüğü %30.1, sarkopeni riski %64.4 oranında görülmektedir. Tek değişkenli çözümleme bulgularına göre sarkopeni riski kadınlarda, öğrenim durumu ilkokul ya da altı olanlarda, hastalık sayısı 3 ve üzerinde olanlarda sarkopeni riski anlamlı olarak daha fazla görülmekte, yaş grubu ve fiziksel etkinlik düzeyi arttıkça anlamlı olarak artmaktadır. Çok değişkenli çözümlemede her bir sarkopeni riskinin varlığını yaştaki her 1 yıllık artış ile fiziksel olarak etkin ve düzenli az etkin grubunda olanlara göre sedanter ve az etkin grubunda olma anlamlı olarak öngörmektedir. Sonuç ve Öneriler Balçova'da kesitsel bir örnek üzerinde yürütülen bu araştırmada sarkopeni risk bileşenlerinin sık görüldüğü, yaştaki artış ve fiziksel etkinlik düzeyiyle sarkopeni riskinin varlığının anlamlı ilişki gösterdiği gözlenmiştir. Sarkopeninin birincil ve ikincil korumasında fiziksel etkinlik düzeyinin artırılmasına yönelik girişim yapılmalıdır.