Tip 2 diyabetli hastaların akıllı telefonuygulamasını kullanarak evde kan glukoz takibiyapmalarının HBA1C'ye etkisinin saptanması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İSMAİL CEBECİ
Eş Danışman: MAKBULE NESLİŞAH TAN
Danışman: Vildan Mevsim
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı Tip 2 diyabetli hastaların akıllı telefon uygulaması kullanarak evde kan glukozu takibi yapmalarının HbA1c seviyesine etkisini saptamaktır. Yöntem: Bu araştırma, diyabet hastaları üzerinde yürütülen randomize kontrollü bir müdahale çalışmasıdır. Birincil sonuç çıktı olarak HbA1c düzeyi kullanılmıştır. Araştırmanın yürütüldüğü birimlere kayıtlı 18 yaş üstü diyabet hastaları, dahil edilme ve hariç bırakılma kriterleri açısından değerlendirilmiş, uygun ve gönüllü hastalar randomizasyona alınmıştır. Hastalar kontrol ve müdahale grubu olarak ikiye ayrılmıştır. Müdahale grubunun akıllı telefonlarına 1B4T adlı mobil uygulama yüklenerek evde kan glukozu ölçümü yapmaları ve uygulamaya kaydetmeleri istenmiştir. Kontrol grubuna ise Aile Hekimliği Anabilim Dalının diyabet hastalarında rutin uyguladığı düzenli kan glukozu takibi, ilaç uyumu ve yaşam tarzı değişikliğinin önemini vurgulayan kısa bilgilendirme araştırmayı yürüten hekim tarafından yapılmıştır. Her iki gruptaki hastalar ile başlangıç ve üçüncü ayda yüz yüze görüşme yapılmıştır. Başlangıçta katılımcıların sosyodemografik özellikleri ve antropometrik ofis ölçümleri yapılmıştır. Başlangıçta ve üçüncü ayda yapılan görüşmelerde hastalardan kan alınıp HbA1c ve açlık kan glukozu değerleri ölçülmüş ayrıca 'Diyabet Özyönetim Ölçeği', 'Türkçe Modifiye Morisky Ölçeği' ve 'Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi Ölçeği' uygulanmıştır. Araştırma verileri SPSS (24.0) programında değerlendirilmiştir.İstatistik analizlerde tanımlayıcı analizler ve bağımlı ve bağımsız gruplarda t testi uygulanmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan 99 katılımcının 50'si müdahale grubunda, 49'u kontrol grubundadır. Çalışmamız başında iki grup arasında sosyodemografik özellikler ve diyabet özellikleri açısından fark saptanmamıştır. Çalışmamızda müdahale sonrası yapılan her iki grupta HbA1c değerlerinde düşme, 'Diyabet Özyönetim Ölçeği' ve 'Türkçe Modifiye Morisky Ölçeği' puanlarında yükselme saptanmasına rağmen gruplar arası istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır. Müdahale grubunda uygulamayı etkin kullanan 22 kişinin sonuçları incelendiğinde ise 3. Ay sonunda kontrol grubuna (n=49) göre HbA1c değerlerinde anlamlı düşme ve özyönetim puanlarında anlamlı yükselme saptanmıştır. Sonuç: Çalışmamızda kan glukozu takibinin yapılması amacıyla yeni geliştirilmiş bir mobil uygulama kullanılmıştır. Tip 2 diyabeti olan hastalar evde kan glukoz takibini akıllı saat uygulamasıyla düzenli takip ettiklerinde HbA1c ve açlık kan glukozu değerlerinde anlamlı düşme, diyabet özyönetimi puanlarında anlamlı yükselme sağladığı saptanmıştır. Teknoloji tabanlı evde kan glukozu takibi uygulamalarının kullanılması diyabet hastalığının kontrolunda etkilidir.