Aynı yaş gruplarında farklı sosyal çevrelerde yaşayan geriatrik olgularda fonksiyonel düzeylerinin karşılaştrılması ve her iki ortamda fonksiyonel düeyleri etkileyen etkenlerin belirlenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2005

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALİ ALPER GEREN

Danışman: NİHAL GELECEK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET AYNI YAŞ GRUPLARINDA FARKLI ORTAMLARDA YAŞAYAN GERİATRİK OLGULARDA FONKSİYONEL DÜZEYLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI VE HER İKİ ORTAMDA FONKSİYONEL DÜZEYLERİ ETKİLEYEN ETKENLERİN BELİRLENMESİ FZT. ALİ ALPER GEREN Giriş: Yaşlı bireyin yaşadığı yerdeki mimari düzenlemeler gibi fiziksel koşullar, bulundukları sosyal ortam ve fiziksel, sosyal aktivitelere katılımı yaşlı bireyin fonksiyonel, performans ve bağımsızlık düzeyini etkilemektedir. Amaç: Bu çalışmanın amacı aynı yaş gruplarında, ev ortamında ve huzur evinde yaşayan yaşlı bireylerin fonksiyonel düzeyleri arasında fark olup olmadığım araştırmak ve her iki ortamda fonksiyonel düzeyleri etkileyen faktörleri belirlemektir. Gereç- Yöntem: Çalışmaya, Ocak 2004 - Nisan 2004 tarihleri arasında, Manisa Turgutlu Huzurevinde ve Turgutlu bölgesinde evlerinde ikamet eden 32'si huzurevinde yaşayan, 32'si ev ortamında yaşayan toplam 64 yaşlı birey dahil edilmiştir. Çalışmaya ağır sistemik veya mental bozukluğu bulunanlar, gönüllü olmayanlar, 65 yaş altında olan yaşlı bireyler dahil edilmemiştir. Yaşlı bireylerin demografik özellikleri kaydedilmiş, mobilite performansının değerlendirilmesinde 30 saniye sandalyeden kalkma testi, denge performansının değerlendirilmesinde statik denge testleri, fonksiyonel performans değerlendirmesinde 6 dakika yürüme testi ve fonksiyonel bağımsızlık düzeyinin değerlendirmesinde Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçümü (FİM) kullanılmıştır. Huzurevi ve ev ortamında yaşayan yaşlı bireylerin sayım ile elde edilen verileri Ki- Kare testi, ölçüm ile elde edilen verileri ise Student-t testi ile karşılaştırılmıştır. Fonksiyonel bağımsızlık düzeyini etkiyen faktörlerin belirlenmesinde Pearson korelasyon analizi kullanılmıştır. Sonuç: Huzurevi ve ev grubunda fiziksel özellikler, mobilite, denge, fonksiyonel performans ve fonksiyonel düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark 4bulunmamıştır (p>0.05) Ev grubu FİM skorunun (125.25 ± 2.52 puan) huzurevi grubu skorundan {116.94 ± 10.65 puan) daha yüksek olduğu, ve aradaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir (p0.05). Ev grubunda FİM skoru ile yaş, fonksiyonel performans, mobilite performansı ve denge performansı testlerinden sadece ayakta dik durma testi arasında korelasyon bulunmuş (p0.05). Tartışma: Çalışmanın sonucunda, huzurevinde yaşayan yaşlı bireylerin ev ortamında yaşayan bireylere göre fonksiyonel bağımsızlık düzeyinin daha düşük olduğu ve huzurevinde düşük aktivite düzeyi ve huzurevinde kalma süresinin bunu etkilediği görülmüştür. Farklı sosyal çevrelerde yaşayan yaşlı bireylerin fonksiyonel düzeyleri hakkında veri oluşturulması, yaşlıların genel sağlık düzeyinin devam ettirilebilmesi için önlem alınması, tedavi ve rehabilitatif yaklaşımların belirlenmesine katkı sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: Yaşlı birey, huzurevi, fonksiyonel düzey