İnfantil kolik patogenezinde kortizolün rolü
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2004
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HAKKI AKMAN
Danışman: ADEM AYDIN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET İnfantil Kolik Patogenezinde Kortizolün Rolü Amaç: İnfantil kolik sık karşılaşılan ve etiyopatogenezi halen tam olarak aydınlatılamamış bir durumdur. İnfantil kolik yakınmaları genelde üçüncü haftadan sonra başlar, 4.-5. ayda kendiliğinden geriler. Steroidlerin ince bağırsağın sindirim ve emilim fonksiyonlarının olgunlaşması, epitel çoğalması ve göçü üzerine çok önemli rolü olduğu gösterilmiştir. Steroidler, diğer birçok hormon gibi sirkadiyen ritimle salınır. Vücuttaki en önemli steroid olan kortizolün sirkadiyen ritminin oluşmasının 8-12 haftada başladığı, altıncı aya kadar oluştuğu düşünülmektedir. İnfantil kolik yakınmalarının görüldüğü dönem ile kortizolün sirkadiyen ritminin oluşması aynı döneme denk gelmektedir. Çalışmamızda, barsak gelişiminde önemli yeri olduğu bilinen kortizolün sirkadiyen ritminin infantil kolik patogenezindeki rolünün araştırılması amaçlanmıştır. Hastalar ve Yöntem: Wessel kriterlerin göre infantil kolik tanısı alan bebekler arasında yapılmıştır. Çalışma grubuna benzer özelliklere sahip bir kontrol grubu oluşturulmuştur. Gruplara otuzar bebek dahil edilmiştir. Çalışmaya katılan tüm bebeklerin bazı demografik bilgileri kaydedilmiştir. Benzer yakınması olan ancak bu yakınmaya ek olarak nörolojik, endokrinolojik, gastrointestinal sistem ve kortizol biyosentezini olumsuz etkileyen bir hastalığı olan bebekler ile çalışmaya katılmak istemeyen ailelerin bebekleri çalışmaya dahil edilmemiştir. Çalışma ve kontrol gruplarındanndan tanı anında ve altı aylıkken olmak üzere iki farklı dönemde sabah 08:00 ve akşam 20:00 saatlerinde hekim tarafından tükrük örneği alınmıştır. Tükrük örnekleri radyoimmun assay metodu ile çalışılmıştır. Bulgular: Çalışmayı infantil kolik grubundan 28, kontrol grubundan 27 olmak üzere toplam 55 bebek tamamlamıştır. Her iki grubun ilk ve altıncı ayda alınan sabah kortizol örnekleri akşam kortizol örneklerinden istatistiksel olarak anlamı oranda yüksek tespit edilirken (p<0.05), gruplar arasında hiçbir örnekte kortizoldüzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır. Her iki grubunda altıncı aydaki sabah-akşam kortizol değerlerinin arasında, daha önceki çalışmalarda sirkadiyen ritim olarak kabul edilen, %16.5'ten fazla fark olduğu tespit edilmiştir. İnfantil kolik grubunda sabah-akşam kortizolleri arasındaki farkın, istatistiksel olarak anlamlı olmamakla beraber kontrol grubuna göre daha az olduğu tespit edilmiştir. Sonuçlar: İnfantil kolik etiyopatogenezinde kortizolün sirkadiyen ritminin rolü olmadığı görülmüştür. Fakat çalışma grubunun az sayıda bebek içerdiği gözönüne alındığında; istatistiksel olarak anlamlı olabilecek farkların yakalanamamış olabileceği kanısına varılmıştır. Çalışma düzeni: Prospektif, klinik izlem çalışması Anahtar kelimeler: İnfantil kolik, kortizol, sirkadiyen ritim