Aile hekimliği anabilim dalı kadınların serviks kanseri risk durumları ve risk algısı ile serviks kanser taraması yaptırmaları arasındaki ilişki

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HAYAL DEMİR

Eş Danışman: AZİZE GÜLDAL, MAKBULE NESLİŞAH TAN, AZİZE DİLEK GÜLDAL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmada, kadınların serviks kanseri risk durumları ve risk algıları ile serviks kanser taraması yaptırmaları arasındaki ilişkisini saptamak amaçlanmıştır. Yöntem: Kesitsel analitik desendeki bu çalışma, 2021 Nisan tarihinde Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı Eğitim Aile Sağlığı Merkezlerine kayıtlı olan ve çalışma kriterlerine uyan 30-65 yaş arası 600 katılımcı ile yürütülmüştür. Veri toplama araçları olarak katılımcıların demografik bilgilerine ve risk faktörlerine yönelik sorular içeren araştırmacı tarafından literatür taranarak hazırlanan "Sosyodemografik ve Sağlık Özellikleri Veri Formu" ve kadınların rahim ağzı kanseri ve taraması yaptırmaya yönelik tutum ve davranışları ile ilgili sağlık inançlarının değerlendirilmesi amacıyla Rahim Ağzı Kanseri ve Pap Smear Testi Sağlık İnanç Modeli Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde ve analizinde IBM SPSS (The Statistical Package for Social Sciences) 24.0 istatistik paket programı kullanılmış; ki-kare, t-testi, korelasyon ile ANOVA testi yapılmıştır. p değeri 0,326). Tarama yaptıran kadınların Rahim Ağzı Kanseri ve Pap Smear Testi Sağlık İnanç Modeli Ölçek alt maddelerinin tümünün puan ortalaması yüksek (sırasıyla 34,09±5,84; 24,40±5.98; 8,26±2,42; 9,22±3,20); tarama yaptırmayanların engel algısı puan ortalaması yüksek (41,23±9,65) bulunmuştur. Bireysel risk algısı yüksek kadınların yarar ve motivasyon, önemseme/ciddiyet, duyarlılık, sağlık motivasyon algısı puan ortalaması yüksek (sırasıyla 36,04±4,2; 35,43±11,69; 27,63±5,79; 10,2±2,64); risk algısı düşük kadınların engel algısı puan ortalaması yüksek bulunmuştur (10,21±3,22). Sonuç: Çalışmamızda; kadınların serviks kanseri risk faktörleri ve bireysel risk algısı ile serviks taraması yaptırma durumu arasında anlamlı farklılıklar saptanmıştır.