Trafik kazalarında fizik ve teknik özelliklerin yaralanma yeri, niteliği ve meslekte kazanma gücü kaybı oranına etkisinin irdelenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEMİH ALPER KUREŞ
Danışman: YÜCEL ARISOY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Trafik kazaları ülkemizde sosyal, ekonomik, hukuki ve tıbbi boyutuyla gündemde olan önemli bir sağlık sorunudur. Trafik kazalarında yaralanmanın ağırlığı ve niteliğini etkileyen faktörlerden emniyet kemeri, airbag gibi teknik özelliklerin birini ve birkaçını irdeleyen kaynaklar mevcut olsa da kazaya ve araca ait dinamik bilgilerin de yaralanmaya etkilerinin incelendiği çalışmalar sınırlıdır. Bu çalışmada, trafik kazasının oluşumuna etki eden çevresel risk faktörlerini ve bizzat trafik kazasına ait özellikleri de alarak, tüm bu etkenlerin, kazazedenin yaralanma yeri, yaralanma tipi ve bunlara bağlı olarak Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranına etkisini incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Bir trafik kazasında yaralanmış, Ocak 2014 – Eylül 2016 tarihleri arasında trafik kaza sigortası için maluliyet oranının belirlenmesi amacıyla Anabilim Dalımız'a başvurmuş olan vakalardan, belgelerine ulaşılabilen toplam 1135 vaka, araç içi, araç dışı trafik kazası ve motosiklet kazası olarak tasniflenerek çalışmaya alındı. Bu olgular arasından, evrakları içerisinde çalışmamızda değerlendireceğimiz parametreler (bağımlı ve bağıumsız değişkenler) konusunda yeterli bilgiye sahip 713 olguda, kaza anındaki çevresel faktörlerin ve kazaya ait özelliklerin Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı, yaralanma yeri ve tipi ile istatistiki ilişkisi, birebir non-parametik testler ve topyekûn olarak lojistik regresyon analizi kullanılarak incelendi. Bulgular: Araç dışı trafik kazalarında, kazanın mevki ile Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı arasında istatistiki olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Kaza mevkinin Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranını etkileme sırasının otoban > köy-bağlantı-tali yol > şehir içi cadde > ara sokak şeklinde olduğu söylenebilir. Motosiklet kazalarında kişinin konumu ile sekel kalma oranı arasında istatistiki olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranının motosiklet sürücüsü olmak ile beraber anlamlı olarak arttığı tespit edilmiştir. Araç içi trafik kazalarında, yol durumu, hava durumu ve kaza mevki ile Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı arasında istatistiki olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır. Kaza mevkinin Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranını etkileme sırasının otoban > köy-bağlantı-tali yol > şehir içi cadde > ara sokak şeklinde olduğu söylenebilir. Ayrıca yine buna göre yolun ıslak olmasının, havanın yağışlı, karlı veya sisli olmasının Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranını anlamlı şekilde arttırdığı söylenebilir. Araç içi trafik kazalarında kişinin cinsiyeti, kişinin içinde bulunduğu araç, kişinin araç içindeki konumu ve hava durumu ile Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulunmuştur. Lojistik regresyon analizinde Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranının kişinin kadın olması, havanın yağışlı, karlı veya sisli olması ile beraber anlamlı olarak arttığı gözlenmiştir. Ayrıca kişinin içinde bulunduğu aracın Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranını etkileme sırası minibüs-otobüs grubu araçlar > kamyon-tır grubu büyük araçlar > binek otomobiller-küçük ticari araçlar olarak, kişinin araç içindeki konumunun Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranını etkileme sırası da sürücü yanı ve arkası dışındaki diğer koltuklar > sağ arka > sürücü yanı > sürücü > sol arka > orta arka olarak belirlenmiştir. Tartışma ve Sonuç: Çalışmamız neticesinde çevresel ve kazaya ait bir kısım dinamik faktörlerin yaralanma yerini ve tipini etkilediği ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranını arttırdığı görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Trafik kazaları, yaralanma yeri, yaralanma tipi, Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı