Scrutinizing relational governance strategies at ports: An interorganizational analysis


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizcilik İşletmeleri Yönetimi Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: BAYRAM BİLGE SAĞLAM

Danışman: ÇİMEN KARATAŞ ÇETİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Limanların tedarik zincirlerinde üstlendiği rollerin artışı doğrultusunda, kullanıcılarıyla olan ilişkilerinin tedarik zincirlerinin toplam performansı üzerindeki etkisi oldukça önemli hale gelmiştir. Her ne kadar liman tedarik zincirleri kapsamındaki mübadeleler genellikle kontrata dayalı yönetişim mekanizmalarıyla desteklense de, istenen performans çıktılarına ulaşmaya yardımcı olacak yüksek ilişki kalitesi seviyelerinde ilişkileri sürdürmek adına limanların bu ilişkileri belirli ilişkisel normlar doğrultusunda geliştirmesi gerekmektedir. Bu anlamda, limanlar yüksek verimlilik seviyelerini güvence altına alacak sinerjiler üretmek hedefiyle liman endüstrisi aktörleriyle olan ilişkilerini ilişkisel yönetişim stratejilerine dayalı olarak dikkatlice yönetmelidir. Her ne kadar liman yönetim literatürü, ilişkisel yönetişim stratejilerinin yapı taşları olan ilişkisel normları kısmen ele almış olsa da, bu normların nasıl oluştuğunu ve sürdürülebileceğini anlamaya yardımcı olacak teori tabanlı nitel bir araştırmaya olan ihtiyaç bu çalışmanın temel motivasyonudur. MacNeil (1974) tarafından ortaya konulan İlişkisel Mübadele Teorisini araştırma modelinin temeli olarak alan bu tez, liman endüstrisi ilişkilerindeki başarının belirlenmesinde ilişkisel normların rolüne odaklanmaktadır. Bu çerçevede, araştırmanın temel amacı belirli ilişkisel normların geliştirilmesinin ilişkinin kalitesini ve dolayısıyla ilişkiden elde edilen performansı olumlu yönde etkileyip etkilemediğini ortaya koymaktır. Buna ek olarak, araştırma ilişkisel normların liman endüstrisine özgü tezahürlerini ortaya koymayı ve böylece ilişkisel normların geliştirilmesi adına limanların tam olarak hangi stratejileri takip etmesi gerektiğini belirlemeyi hedeflemektedir. Araştırmada kullanılan veriler Aliağa liman bölgesinde yer alan konteyner terminallerinde ve bu konteyner terminallerinden en az birini kullanan liman müşterisi/kullanıcısı firmalarında görev yapan uzmanlarla gerçekleştirilen mülakatlar aracılığıyla elde edilmiştir. Araştırmanın bulguları örgütler arası güven, bağlılık ve memnuniyetin sağlanması, dolayısıyla örgütlerin operasyonel ve finansal performansının artırılmasında ilişkisel yönetişim stratejilerinin önemli bir rol üstlendiğini göstermektedir. Bunun yanı sıra kontrata dayalı yönetişim eğiliminin araştırmaya konu olan ilişkilerde örgütlerin kültürüne dayalı olarak şekillendiği, ancak bölgedeki yoğun rekabete bağlı olarak kısıtlı olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca araştırmanın bulguları dayanışma, esneklik, bilgi paylaşımı ve çatışma çözümleme normlarının, liman müşterilerinin/kullanıcılarının liman seçiminde belirleyici olan ilişkisel faktörler olarak kabul edildiğini ve araştırmaya konu olan limanların başarısında kritik öneme sahip olduğunu tespit etmektedir.