Türkiye'nin Mardin ve Bursa illerinde infertil çiftlerin damgalanma düzeyleri, infertiliteye öz yeterlilik durumu ve fertilite hazır oluşluluk durumlarının incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HANDE ASLAN

Danışman: MERLİNDA ALUŞ TOKAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışma Mardin ve Bursa illerindeki infertil kadınların damgalanma, infertiliteye öz yeterlilik ve fertilite hazır oluşluluk durumlarının belirlenmesi amacıyla, tanımlayıcı,kesitsel bir araştırma olarak planlanmıştır. Mardin ve Bursa illerinde Eylül 2020 - Ekim 2021 tarihleri her iki ilden 110'ar kişi olmak üzere toplam 220 infertil kadın yapılmıştır. Araştırmada veriler Kişisel Bilgi Formu, İnfertilite Damgalanma Ölçeği,İnfertilite Özyeterlilik Ölçeği ,Fertilite Hazıroluşluk Ölçeği ölçüm araçlarıyla toplanmıştır. Kadınların infertilite ile ilişkili olarak damgalanma sırasıyla ortalamaları Bursa ( X= 78,03), Mardin ( X= 142,97), infertilite öz-yeterlik puan ortalamaları Bursa 25,34 ± 6,99, Mardin 19,99 ± 6321, fertilite hazıroluşluk sıra ortalamaları Bursa (X = 136,84), Mardin (X = 84,16) olup istatistiksel olarak anlamlıdır (p < 0.001). Bursa'da damgalama toplam puanı ile infertilite öz-yeterlik toplam puanı arasında (r = -.454, p < 0.001), fertilite hazıroluşluk toplam puanı arasında (r = -.292, p<0.001), infertilite öz-yeterlik ile fertilite hazıroluşluk toplam puanları arasında (r = -.296, p<0.001) negatif ve anlamlı korelasyon saptanmıştır. Mardin'de damgalama toplam puanı ile infertilite öz-yeterlik toplam puanı arasında (r = -.491, p < 0.001), fertilite hazıroluşluk toplam puanı arasında (r = -.669, p<0.001) negatif yönlü, infertilite öz-yeterlik ile fertilite hazıroluşluk toplam puanları arasında (r = .634, p<0.001) pozitif yönlü ve anlamlı korelasyonlar saptanmıştır. Bursa'da oluşturulan doğrusal regresyon modeli istatistiksel olarak anlamlıdır (F = 23,804, p<0,001) ve damgalanma toplam varyansının %30,08'ini açıklamaktadır. İnfertilite öz-yeterlik (β = -0,444, p<0.001) ve fertilite hazıroluşluk (β = -0.230, p<0.001) damgalanma'nın istatistiksel olarak anlamlı yordayıcısıdır. Mardin'de benzer model de istatistiksel olarak anlamlıdır (F = 44,698, p<0,001) ve damgalanma toplam varyansının %45'ini açıklamaktadır.Mardin ilinde değişkenlerden sadece Fertilite Hazıroluşluk (β = -0.111, p<0.001) İnfertilite Damgalanma'nın istatistiksel olarak anlamlı yordayıcısıdır. Her iki ilde damgalanma düzeyi arttıkça,özyeterlilik ve fertilite hazıroluşluk düzeyinin azaldığı belirlenmiş ve bu doğrultuda hemşirelik girişimlerin planlanması gerektiği sonucuna varılmıştır.