Şanlıurfa Bölgesindeki Klinik Piyetenli Koyunlarda Serum Bakır ve Çinko Düzeylerinin Araştırılması


BAŞA A., KULUALP K., DİNÇER P. F. P.

Harran Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, cilt.14, sa.2, ss.130-136, 2025 (TRDizin) identifier identifier

Özet

Çalışmanın amacı, Şanlıurfa bölgesindeki sağlıklı ve piyetenli koyunlarda serum bakır ve çinko düzeylerini belirlemek ve bu parametrelerin hastalıkla olan ilişkisini araştırmaktır. Piyeten, ayağın interdigital bölgesinde gelişen; deri ve corium ungulae’yi etkileyen, nekrotik, yangılı ve bulaşıcı özellikte bir enfeksiyöz ayak hastalığıdır. Çalışmanın materyalini; Şanlıurfa bölgesindeki işletmelere ait sürülerde muayene edilen ve klinik olarak piyeten teşhisi konulan 10 Akkaraman ve 10 İvesi ırkı koyun (piyeten grubu) ile bu ırklardan, sağlıklı oldukları belirlenen aynı sayıdaki koyunlar oluşturdu (kontrol grubu). Tüm koyunlardan toplanan kan örneklerinde serum bakır ve çinko düzeyleri ölçülerek kaydedildi. Elde edilen veriler, ırk değişkeninden bağımsız olarak değerlendirildiğinde piyeten grubundaki koyunların serum bakır ve çinko düzeylerinin, kontrol grubundakilere göre anlamlı şekilde düşük olduğu belirlendi (P0,05). Tüm değişkenler birlikte değerlendirildiğinde; İvesi ve Akkaraman ırkı piyetenli koyunların serum bakır ve çinko düzeylerinin sağlıklı olanlara göre anlamlı şekilde düşük olduğu belirlendi (P
This study aimed to determine the serum copper and zinc levels in healthy and footrot-affected sheep in the Şanlıurfa region and investigate the relationship between these parameters and the presence of the disease. Footrot is an infectious foot disease that develops in the interdigital region of the foot and affects the skin and corium ungulae. It is characterized by necrosis, inflammation, and contagious properties. The study material consisted of 10 Akkaraman and 10 Awassi sheep clinically diagnosed with footrot (footrot group), as well as an equal number of clinically healthy animals from the same breeds, which served as the control group. Serum copper and zinc levels were measured and recorded from blood samples collected from all sheep. When the data were analyzed independently of breed, serum copper and zinc levels were significantly lower in the footrot group compared to the control group (P<0.001). When analyzed independently of disease status, no significant difference was observed in serum copper and zinc levels between Awassi and Akkaraman sheep (P>0.05). When all variables were evaluated, serum copper and zinc levels in footrot-affected Awassi and Akkaraman sheep were significantly lower than in healthy individuals (P<0.001). These results indicate a significant relationship between footrot and deficiencies in serum zinc and copper levels. Regardless of disease status, trace element levels did not significantly differ between breeds. Overall, serum copper and zinc levels were markedly lower in footrot-affected Awassi and Akkaraman sheep in the Şanlıurfa region.