AVUSTURYA HUKUKUNDA VATANDAŞLIĞIN KAZANILMASI VE ÇİFTE VATANDAŞLIK DÜZENLEMESİNİN TÜRK VATANDAŞLARINA YANSIMASI

TÜTÜNCÜBASI U.

Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, cilt.28, sa.1, ss.131-172, 2026 (TRDizin)

Özet

Bu çalışma, Avusturya vatandaşlık hukukunun tarihsel gelişimini, temel ilkelerini ve vatandaşlığın kazanılma yollarını 1985 tarihli Avusturya Vatandaşlık Kanunu (StbG) çerçevesinde ele almaktadır. Avusturya, vatandaşlık hukukunda esas olarak “soy bağı” (ius sanguinis) ilkesini benimsemiş ve Avrupa’daki genel liberalleşme eğiliminin aksine “tek vatandaşlık” prensibini katı bir şekilde korumaya çalışılmıştır. Çalışmamızda, özellikle Avusturya’da yerleşik Türk toplumunun karşılaştığı çifte vatandaşlık sorunları, vatandaşlığa kabul sürecindeki “vazgeçme zorunluluğu” ve “vatandaşlık taahhüdü” (Zusicherung) usulü incelenmektedir. Ayrıca, başka bir ülke vatandaşlığının gönüllü kazanılması durumunda gerçekleşen otomatik vatandaşlık kaybı (ex lege) ve bu durumun Avrupa Adalet Divanı içtihatları ile olan çelişkisi hukuki bir perspektifle tartışılmaktadır.
This study examines the historical development, fundamental principles, and methods of acquiring citizenship within the framework of the Austrian Citi-zenship Act of 1985 (StbG). Austria has primarily adopted the principle of ‘de-scent’ (ius sanguinis) in its citizenship law and has strictly maintained the prin-ciple of ‘single citizenship,’ in contrast to the general liberalization trend across Europe. Our study specifically explores the dual citizenship issues faced by the Turkish community residing in Austria, the ‘requirement of renunciation’ during the naturalization process, and the procedure of ‘assurance of citizenship’ (Zusicherung). Furthermore, the automatic loss of citizenship (ex lege) that occurs upon the voluntary acquisition of another country’s citizenship and its contradiction with the case law of the European Court of Justice are discussed from a legal perspective.