HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE NAKİLLERİNDE HİPOKALEMİ: BİR ENGRAFTMAN BELİRTECİ OLABİLİR Mİ?


Karataş A. F., Yavuz B., Erdoğan Yücel E., Güven S., Alacacıoğlu İ., Demirkan F., ...More

13. Ulusal Kemik İliği Transplantasyonu ve Hücresel Tedaviler Kongresi, 2 - 03 April 2021, no.128, pp.131-132

  • Publication Type: Conference Paper / Summary Text
  • Page Numbers: pp.131-132
  • Dokuz Eylül University Affiliated: Yes

Abstract

Hematopoetik kök hücre nakli yapılan hastalarda engraftman öncesi erken dönemde hipokalemi sık görülen bir bulgudur ve farklı sebeplere bağlı olarak ortaya çıkabilmektedir [1]. Bunlardan biri potasyumun periferik kanda bariz lökopeni olmasına karşın kemik iliğinde yeni oluşan hematopoetik hücrelerin içine alınmasıdır. Bu durum ilk olarak megaloblastik anemilerin tedavi sürecinde ortaya konmuştur [2-4]. Çalışma için Dokuz Eylül Üniversitesi Hastanesi Kök Hücre Nakil Merkezi’nde Temmuz 2018 – Aralık 2020 tarihleri arasında kök hücre nakil tedavisi gören 100 hasta taranmış engraftman öncesi eksitus olan ve yatışında hipokalemisi olan 7 hasta dışında hepsi çalışmaya dahil edilmiştir. Tanımlayıcı istatistikler kullanılmıştır. Hastaların nötrofil engraftmanları ortanca 11. günde (Min: 8, Max: 27) gelişmiştir. Vakaların 61’inde (%65) engraftmandan ortanca 2 (IQR: 3) gün önce hipokalemi izlenmiştir. Bu hastaların serum potasyum nadir değerleri ortalama 3,11 (±0,3) mmol/L olmuştur. Hipokaleminin olası sebebi hastaların yaklaşık %68’inda klinik olarak tesbit edilebilmiştir (bkz. Tablo 1) Hücresel çoğalmanın potasyumun hücre içine geçişine bağlı hipokalemi yapıcı etkisi uzun yıllardır bilinmektedir. Hematopoetik kök hücre hastalarında hipokaleminin pek çok olası sebebi olabilmekle beraber hipokaleminin genellikle engraftmandan 2 ila 3 gün önce ortaya çıktığı/ nadir yaptığı başka retrospektif çalışmalarla gösterilmiştir [1, 5]. Bizim bulgularımızla da örtüşen bu bilgi, hipokaleminin başka aşikar bir nedeninin bulunmadığı durumlarda bir engraftman habercisi olarak görülebileceğini düşündürmektedir.