Otosklerozda Stapes Cerrahisinin Tinnitus Üzerine Etkisi: Tek Merkezli Retrospektif Değerlendirme


Önder K., Savaş Ö., Apaydın C., Olgun Y., Güneri E. A.

13. Ulusal Otoloji Nörotoloji Kongresi ile 15. Koklear İmplantasyon Odyoloji Kongresi, Muğla, Türkiye, 7 - 09 Mayıs 2026, ss.1-2, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Muğla
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.1-2
  • Dokuz Eylül Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Amaç

Bu çalışmanın amacı, kliniğimizde stapedotomi uygulanmış otoskleroz hastalarında postoperatif işitme sonuçlarını değerlendirmek ve stapes cerrahisinin tinnitus şiddeti üzerindeki etkisini incelemektir.

Gereç ve Yöntem

Dokuz Eylül Üniversitesi Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Anabilim Dalı’nda stapes cerrahisi uygulanan otoskleroz olgularının demografik verileri, ameliyat öncesi ve sonrası odyolojik incelemeleri ile tinnitus verileri geriye dönük olarak değerlendirildi. Analizler kulak bazında gerçekleştirildi. Tinnitus varlığı ameliyat öncesi ve sonrası dönemde “var/yok” şeklinde kaydedildi; tinnitus şiddeti ise görsel analog skala (VAS) kullanılarak değerlendirildi. Postoperatif sensörinöral işitme kaybı gelişen olgularda tinnitus değerlendirmesi standardize şekilde yapılamadığından, bu olgular tinnitus VAS analizine dahil edilmedi. Odyolojik analizde ameliyat öncesi veriler ile ameliyat sonrası en erken 6. ay ve sonrasına ait kontrol odyometrileri esas alındı. Tinnitus şiddetindeki değişim ile odyolojik kazanç arasındaki ilişki istatistiksel olarak analiz edildi.

Bulgular

Çalışmaya toplam 91 hastaya ait 104 kulak dahil edildi. Hastaların 56’sı (%61.5) kadın, 35’i (%38.5) erkek olup, ortalama yaş 44.79 ± 11.11 yıl olarak saptandı. Hastaların postoperatif takip süreleri 6 ile 122 ay arasında değişmekte olup, ortalama takip süresi 41.3 ay olarak hesaplanmıştır. Cerrahi yaklaşım olarak ameliyatların 82’sinde (%78.8) mikroskopik, 22’sinde (%21.2) endoskopik yöntem uygulandı. Kullanılan piston çapı değerlendirildiğinde, 76 kulakta (%73.1) 0.6 mm, 28 kulakta (%26.9) ise 0.4 mm piston tercih edildi.

Ameliyat öncesi dönemde ortalama hava-kemik aralığı (HKA) 28.46 ± 8.55 dB iken, postoperatif en erken 6. ay ve sonrasına ait odyolojik verisine ulaşılabilen 99 kulakta bu değer 6.06 ± 6.21 dB olarak hesaplandı. Ortalama HKA kapanması 22.40 ± 10.25 dB bulunmuş olup, bu fark istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.001). Postoperatif odyolojik değerlendirmede 79 kulakta (%79.8) HKA ≤10 dB, 20 kulakta (%20.2) ise HKA 11–20 dB aralığında saptandı.

Preoperatif dönemde 66 kulakta (%63.4) tinnitus mevcuttu. Postoperatif tinnitus VAS verisi bulunan olgularda, ameliyat öncesi ortalama tinnitus VAS skoru 6.29 ± 2.41 iken, ameliyat sonrası bu değer 2.15 ± 2.67’ye geriledi ve bu azalma istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0.001). Tinnitus şikayeti bulunan olguların 34’ünde (%51.5) cerrahi sonrası tinnitus tamamen kayboldu. Tinnitus VAS skorundaki azalma açısından kullanılan piston çapı arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı (p=0.579).

Ayrıca postoperatif HKA kapanması ile tinnitus VAS skorundaki düşüş arasında zayıf pozitif yönlü bir ilişki izlenmiş olmakla birlikte, bu korelasyon istatistiksel olarak anlamlı bulunmadı (r=0.174, p=0.169).

Postoperatif dönemde 6 hastada (%5.8) geçici vertigo gözlenmiş ve tamamı konservatif tedavi ile düzelmiştir. Takiplerde 4 hastada (%3.8) sensörinöral işitme kaybı gelişmiş, 2 hastada (%1.9) ise minör timpanik membran perforasyonu saptanarak aynı seansta onarılmıştır.

Tartışma ve Sonuç

Bu çalışma, stapes cerrahisinin otoskleroz hastalarında yalnızca işitme sonuçlarını belirgin şekilde iyileştirmekle kalmayıp tinnitus şiddetinde de anlamlı azalma sağladığını göstermektedir. Olguların önemli bir kısmında tinnitusun tamamen kaybolması, cerrahinin semptomatik faydasını desteklemektedir. Bununla birlikte tinnitus şiddetindeki düzelme ile HKA kapanması arasında anlamlı ilişki saptanmamış olması, tinnitus üzerindeki etkinin yalnızca odyolojik kazanç ile açıklanamayacağını düşündürmektedir.

Postoperatif sensörinöral işitme kaybı gelişen olgularda tinnitus VAS değerlendirmesinin yapılamamış olması çalışmanın sınırlılıklarından biridir.

Sonuç olarak stapes cerrahisi otoskleroz hastalarında işitme kazancına ek olarak tinnitus yakınmasının azaltılmasına da katkı sağlayabilir.

Anahtar kelimeler

Otoskleroz: stapedotomi, tinnitus, hava-kemik aralığı