Research Information System
in: MOLEKÜLER PATOLOJİ LABORATUVAR YÖNTEMLERİ VE BİYOİNFORMATİK YAKLAŞIM, Sülen Sarıoğlu, Editor, O'Tıp Kitabevi ve Yayıncılık, İzmir, pp.85-103, 2022
Nükleik asitlerin izolasyonu, organik olarak bozulmaya uğramamış hücresel yapılardan özel solüsyonlar ve yöntemler kullanılarak bu moleküllerin ortaya
çıkarılmasıdır. Başarılı bir moleküler analiz için ilk
adım uygun miktarda ve kalitede nükleik asit eldesidir. Rutin patoloji pratiğinde tanı ve tedavi amacıyla
uygulanacak moleküler analizler için nükleik asit eldesi parafin bloklar, sitolojik preparatlar ve boyalı
kesitlerden (Hematoksilen-Eozin, immünhistokimya ve histokimya boyalı kesitler) yapılabilir. Uygun
hastalarda taze doku ve dolaşan tümör hücrelerini
inceleyen likid biyopsi de tercih edilebilir.
DNA izolasyonu emek gerektiren bir işlemdir. İzolasyon sonucunda uygun saflık ve konsantrasyonda
nükleik asit elde edilebilmesinde, doku ya da sıvıların
geçirdiği preanalitik süreçlerin etkisi büyüktür. Kaliteli nükleik asit eldesi için doğru örnek seçimi çok
önemlidir. İzolasyon işlemine başlarken hem RNA
hem de DNA için önce uygun örnek seçilir ve hazırlanır, gerekiyorsa deparafinizasyon uygulanır. Bundan
sonra izolasyonun üç temel basamağı olan lizis, saflaştırma ve çökeltme aşamaları gerçekleştirilir. Bu
aşamalardan sonra konsantrasyon ve kalite ölçümleri yapılır.
Bu bölümde moleküler patolojik değerlendirmelerin
en temel aşamasındaki preanalitik ve analitik süreçlerle ilgili ayrıntılı bilgi verilmiş ve DNA-RNA izolasyon basamakları ayrıntılarıyla anlatılmıştır.