Akademik Veri Yönetim Sistemi
12. Ulusal Akciğer Kanseri Kongresi, Antalya, Türkiye, 2 - 05 Nisan 2026, ss.33, (Özet Bildiri)
Amaç: Stereotaktik beden radyoterapisi (SBRT), medikal inoperabl erken evre küçük hücreli dışı akciğer kanserinde (KHDAK) düşük toksisite ile yüksek lokal kontrol (LK) sağlayan definitif bir tedavi yöntemidir. Bu çalışmada, kurumumuzdaki akciğer SBRT kohortunda uzun-dönem sonuçlar ve prognostik faktörler değerlendirildi.
Yöntem: T1-2N0M0 primer akciğer tümörü olarak değerlendirilerek 2014-2025 yılları arasında SBRT ile tedavi edilen 50 hasta retrospektif olarak analiz edildi. PET-BT ve beyin MRG ile evrelendirilen hastalarda tanı patolojik veya biyopsiye uygun olmayan hastalarda klinik/radyolojik değerlendirme ile konuldu. SBRT kohortu medikal olarak inoperabl veya cerrahiyi reddeden hastaları içermekteydi. Doz-fraksiyonasyon şeması bireyselleştirildi ve solunuma bağlı tümör hareketininyönetimi 4-Boyutlu BT-simülasyon ve set-up’larda günlük Cone-Beam BT ile sağlandı. Progresyonsuz sağkalım (PSK) ve genel sağkalım (GSK) Kaplan–Meier yöntemiyle hesaplandı. LK, nodal kontrol (NK) ve uzak kontrol (UK) üzerine etkili prognostik faktörler ki-kare ve lojistik regresyon kullanılarak sırasıyla tek değişkenli analiz (TDA) ve çok değişkenli analizle (ÇDA)değerlendirildi.
Bulgular: Medyan yaş 71(51–90) idi (%30'u ≥75 yaş). Hastaların %66'sı erkekti. Charlson Komorbidite İndeksi (CKİ) skoru 7(4-12) idi. Hastaların %56'sında patolojik tanı elde edilememişti. Medyan tümör boyutu 20(7-37) mm idi (%76'sı T1). Solunuma bağlı tümör hareketi yönetimindeinternal hedef hacim (ITV) tekniği %74, nefes tutma tekniği %26 hastada kullanıldı. SBRT, medyan10(7-18) Gy fraksiyon dozu ile medyan 5(3-8) fraksiyonda, medyan 12,5(4-23) gün tedavi süresinde uygulandı. Biyolojik etkin doz (BED) yönünden; medyan BED10Gy 100(85,5-151,2) Gy, medyanBED3Gy 216,7(180-378) Gy idi. Medyan izlem süresi 22(1-115) aydı. Derece 3-5 akut/geç toksisite gözlenmedi. LK, NK ve UK oranları sırasıyla %96, %82 ve %70 idi. Beş-yıllık PSK ve GSK oranları sırasıyla %36 ve %42,8 idi. TDA’de p<0,1 olan olumlu prognostik faktörler, LK için BED10Gy >100Gy, NK için alt lob yerleşimi, UK için patolojik tanı olmaması ve NK varlığı olarak bulundu. ÇDA’de ise yalnızca NK, UK’yı arttıran bağımsız prognostik faktör olarak saptandı (p=0,002).
Sonuç: SBRT, erken evre KHDAK kohortumuzda uzun-dönem yüksek LK sağlamıştır; ancak ileri yaş ve/veya çoklu komorbidite nedeniyle GSK görece düşük kalmıştır. Bu hasta grubunda uzak metastaza bağlı mortaliteyi azaltmak da kritik önemdedir. UK'yi arttırmaya yönelik stratejilerden biri NK'yiarttırmaktır. Bu nedenle, optimal sonuçlar için NK'yi etkileyen faktörlerin daha ileri düzeyde aydınlatılması gerekmektedir.