Travma mı, Toksik-Metabolik mi? Diffüz Aksonal Hasar – Marchiafava-Bignami Ayrımında Bir Olgu

Çokluk M., Küçük M.

23. Ulusal Yoğun Bakım Kongresi, Antalya, Türkiye, 2 - 05 Nisan 2026, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Antalya
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Dokuz Eylül Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Travma mı, Toksik-Metabolik mi? Diffüz Aksonal Hasar – Marchiafava-Bignami Ayrımında Bir Olgu

Amaç
Travmatik beyin hasarı sonrası korpus kallozum tutulumu saptanan ve kronik etilizm öyküsü bulunan bir olguda, Diffüz Aksonal Hasar (DAH) ile Marchiafava-Bignami hastalığı (MBH) arasındaki klinik ve radyolojik ayırıcı tanı güçlüğünü tartışmak.

Olgu
Yirmi dokuz yaşında erkek hasta, motosiklet kazası sonrası bilinç kaybı ile acil servise getirildi. Başvuru GKS: 8 (E1M5V2). Bilinci kapalı, IR/DIR +/+ idi. Beyin BT’de sol frontal kontüzyon ve pnömosefali saptandı. Hasta entübe edilerek yoğun bakıma alındı. Yatışın 24. saatinde ajitasyon nedeniyle 50 mg/gün ketiapin PO başlandı. Travma sonrası 48. saatte kontrol BT’de kanama artışı izlenmemesine rağmen klinik-radyolojik uyumsuzluk üzerine kraniyal difüzyon MRG yapıldı. Korpus kallozum spleniumunda, sol frontal orbital girusta ve sol temporal lob anteriorunda difüzyon kısıtlılıkları saptandı.

Korpus kallozum tutulum paterni ve kronik etilizm nedeniyle MBH ayırıcı tanıda değerlendirildi. Lezyonların asimetrik olması DAH lehineydi; ancak MBH ekarte edilemedi. Bu bağlamda tedaviye 5 gün süreyle günde üç kez 250 mg IV tiamin ve günde iki kez 100 mg IV amantadin eklendi. İzlemde GKS 11’e (E3M6V2) yükselen, non-oryante ve non-koopere olan hasta klinik stabilizasyon sonrası ekstübe edilerek beyin cerrahisi servisine devredildi.

Tartışma


MBH; konfüzyon, koma ve bilinç değişikliği gibi nonspesifik nörolojik bulgularla seyredebilir(1). Etyolojide kronik etilizme bağlı alkolün toksik etkisi, vitamin B kompleks eksikliği suçlanmaktadır(2). Tanı, klinik şüphe ve korpus kallozumda simetrik difüzyon kısıtlılığının gösterilmesiyle desteklenir(2). Benzer şekilde DAH’da ise korpus kallozum tutulumu sıktır; asimetrik lezyonlar, beyin sapı tutulumu ve travma öyküsü tanıyı güçlendirir(3).

Sonuç

Bu olgu, radyolojik bulguların klinik bağlamdan bağımsız değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Yoğun bakım pratiğinde travma öyküsü ile takip edilen ve diffüz aksonal hasardan şüphelenilen hastalarda kronik etilizm sorgulanarak MBH’nin akla getirilmesi ve buna yönelik eklenen tedavilerle birlikte hastanın prognozuna olumlu katkı sağlayabileceğini düşünmekteyiz

 

1.     Tung CS, Wu SL, Tsou JC, Hsu SP, Kuo HC, Tsui HW. Marchiafava-Bignami disease with widespread lesions and complete recovery. AJNR Am J Neuroradiol 2010;31:1506–7.

2.     Dong X, Bai C, Nao J. Clinical and radiological features of Marchiafava-Bignami disease. Medicine (Baltimore) 2018;97:e9626.

3.     https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/8134551/