Geo-ecologic Land Capability Classification in Karabük Basin, NW of Türkiye
Journal of Ecological Harmony, vol.2, no.1, pp.9-23, 2026 (Peer-Reviewed Journal)
- Publication Type: Article / Article
- Volume: 2 Issue: 1
- Publication Date: 2026
- Journal Name: Journal of Ecological Harmony
- Page Numbers: pp.9-23
- Dokuz Eylül University Affiliated: Yes
Abstract
Land capability classification is an important factor to maintain natural equilibrium, sustainable development and food security in given region. Soil, climate and topography especially slope in the land capability classification are used in the USA land classification. In this study, the new land capability classification approaches entitled is geo-ecologic land capability classification. To explain and importance of these factors in geo-ecologic classification, Karabuk tectonic basin bordered by the highland is selected as the example area, located in the western part of Black Sea Region in Türkiye. Parent material, geomorphic evolution in the formation of present day landforms, climate are the key factors for the land capability classification in the Karabük Basin. Jeo-ecologic land capability classifications are as fallowed below: III. Class land is only found along the alluvial valley of the river bed of Araç River. The erosional surfaces occurring on the neogene marly deposits and flat plateau surfaces are defined as IV land capability class. Gravelly and sandy dejection fans and colluvial deposit material occurrence areas are V land capability class.. VI. class lands on the plateau surfaces and wide valleys containing grass vegetation in the forest and subalpine grass upper the forest zone. VII. Class of lands are common on the mountainous areas and on steep slopes of valleys. Class VIII lands are found on the canyon valley slopes, rocky lands on top of the mountains and gravelly sandy deposit and swamp areas on the river bed and canyon valleys in the study area.
Arazi sınıflandırılması, bir ülkeden bir bölgede doğal dengesinin korunarak en yüksek verim alınarak sürdürülebilir gelişme açısından önemlidir. ABD ve Türkiye’de yapılan arazi sınıflamasında yeni bir yaklaşım olan jeoekolojik arazi sınıflandırılmasında jeomorfoloji evrimine bağlı olarak ana materyal, topografya şekilleri oluşumu ve bunların sınır tabakası denilen iklim ve bitki örtüsü üzerindeki etkileri belirtilmiştir. Jeoekolojik arazi sınıflandırılmasına örnek olarak tektonik kökenli Karabük Havzası ele alınmıştır. Karabük Havzasında arazi sınıflarından III. sınıf araziler, sulamanın yapıldığı alüvyal örtü üzerindedir. IV. sınıf araziler, genellikle kuru tarım yapılan plato üzerindeki düzlükler ve aşınım yüzeylerindedir. V. sınıf araziler, Karabük çayı kenarındaki birikinti yelpazeleri, yamaç eteklerindeki kolüvyal depolarda yer alır. VI. sınıf arazileri, hayvanların otlatılmasına uygun plato yüzeyindeki az eğimli sahalar, dağlarda geniş vadi içerisindeki düzlükler ve orman sınırı üzerindeki yarı alpin çayır alanlarını kapsar. VII. sınıf araziler ormanların yetiştiği dağlık alanlarda, akarsu vadilerinin çok eğimli yamacında bulunur. VIII. sınıf araziler, dağların üst kesimlerindeki kayalıklar, kanyon vadilerin kayalık dik yamaçları ile Araç ve Soğanlı çayları taşkın yatağındaki kumlu çakıllı depolar ile bataklıklardır.