3. Uluslararası İnformal Öğrenme Kongresi, İstanbul, Türkiye, 17 - 19 Kasım 2023, ss.1-3
Öğrenme kavramına ve eylemine yüklenen anlamlar bulunulan çağdaki bilimsel ve toplumsal gelişmelere bağlı olarak değişmekte ya da genişlemektedir. Araştırmalar günümüzde öğrenme sürecinde yer alan temel bileşenlere bir yenisi eklemiştir. Bu bileşen ‘fiziksel mekân/ortam’ olarak adlandırılabilir. Kimi yaklaşımlara göre mekâna, öğrenme sürecindeki “üçüncü öğretmen (3rd teacher)” adlandırması bile yapılmaktadır. Araştırmalara göre mekânın (okul içi öğrenme alanı) öğrenme sürecinde olumlu etkileri olduğu belirlenen branşlardan biri de matematiktir. Matematik öğrenme sürecindeki temel amaçlara ulaşmada geleneksel sınıf yapısı yetersiz kalabilmektedir. Öğrenme sürecini zenginleştirici, farklı tür ve yapıdaki etkinlikleri gerçekleştirmeye olanak veren, donamınca zengin, keşfetmeye, deneyimleme, paylaşmaya imkân sağlayan fiziksel yapılara gereksinim vardır. Bize göre bu tür yapıları karşılayacak kavramların başında “matematik laboratuvarı (ML)” kavramı gelmektedir. Literatürde ML üzerine yapılan çalışmalara ve okullardaki ML örnek ve uygulamalarına bakıldığında bu alanda önemli eksikliklerin olduğu görülmektedir. Bu çalışmanın amacı bu eksikliğin giderilmesi ve konuya yönelik dikkatin arttırılmasına katkı yapmak için matematik öğretmenlerinin ML’ye yönelik algılarını belirlemektir. Nitel araştırma yapısında ve durum çalışması desenindeki çalışmamızda katılımcılar çalışmada yer almaya gönüllü olan (üçü kadın, ikisi erkek, üçü ortaokul, ikisi ise lisede görev yapan) beş matematik öğretmeninden oluşmaktadır. Veriler öğretmenler ile online olarak gerçekleştirilen birebir, yarı-yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Görüşme soruları ilgili literatür incelenerek yazarlarca oluşturulmuştur. Bulgular katılımcı öğretmenlerin bir ML deneyimi olmadığını, ama okullarda ML olmasına ve burada öğretim yapmaya olumlu baktıklarını göstermiştir. Öğretmenlerin ML’ye yönelik algılarının daha çok bir ML’de bulunması gereken araç-gereçler, temel birkaç fiziksel ortam özellikleri ve ML’nin sağlayacağı kısmi avantajlar üzerinde şekillendiği görülmüştür. Sonuçlar özellikle ülkemizde matematik öğretenlerin ML’ye yönelik algı, bilgi, deneyim ve becerilerini ele alan daha fazla çalışma yapılmasının gerekliliğine yönelik bir öncü izlenim sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler: Öğrenme ortamı, okul-içi öğrenme alanı, matematik laboratuvarı, matematik öğretmeni, matematik eğitimi.