Pediatrik Popülasyonda Süt ve Daimî Dentisyonda Pulpa Taşı Prevalansının İncelenmesi: Retrospektif Çalışma


Kılınç G., Bulut G. F., Ayvalı B. G.

33. İzmir Dişhekimleri Odası Uluslararası Bilimsel Kongre ve Sergisi, İzmir, Türkiye, 19 - 22 Kasım 2026, ss.1, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: İzmir
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.1
  • Dokuz Eylül Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Amaç: Bu retrospektif çalışmanın amacı, pediatrik hasta popülasyonunda pulpa taşı prevalansını belirlemek ve pulpa taşının süt ve daimi dentisyondaki dağılımını yaş, cinsiyet, diş grubu, lokalizasyon ve bilateral/simetrik tutulum paternleri açısından değerlendirmektir.

Gereçler ve Yöntemler: Bu retrospektif kesitsel çalışmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Çocuk Diş Hekimliği Kliniğine 01.01.2025-31.12.2025 tarihleri arasında başvuran 3–13 yaş aralığında 2458 hastanın panoramik radyografileri pulpa taşı varlığı açısından değerlendirildi. Dokuz Eylül Üniversitesi Girişimsel Olmayan Araştırmalar Etik Kurulundan onay alındı (Karar No: 2026/24-03). Pulpa taşı saptanan olguların yaş ve  cinsiyet bilgileri ile pulpa taşının dentisyon, diş grubu, çenelere göre dağılımı kaydedildi ayrıca bu dişlerin dental durumları değerlendirildi. Pulpa taşının unilateral/bilateral ve simetrik tutulum özellikleri kaydedildi. İstatistiksel analizlerde Pearson ki-kare, Fisher’s Exact, Mann–Whitney U, ikili lojistik regresyon analizi kullanıldı. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0,05 olarak kabul edildi.

Bulgular: Çalışma kapsamında değerlendirilen 2458 hastanın 70’inde en az bir pulpa taşı saptandı ve prevalans %2,85 olarak belirlendi. Kızlarda %3,43(42/1223), erkeklerde ise %2,27(28/1235) olarak bulundu ve cinsiyetler arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmadı (p=0,082). Yaşa göre incelendiğinde yaşla birlikte pulpa taşı prevalansının arttığı (p=0,007), ayrıca yaşla birlikte etkilenen diş sayısının da arttığı saptandı (p=0,002). Pulpa taşı bulunan 70 hastada toplam 316 dişin etkilendiği ve etkilenen dişlerin %75,3’ünün daimi, %24,7’sinin süt dişi olduğu ve pulpa taşının %84,8’inin molar dişlerde lokalize olduğu bulundu. Çenelere göre dağılım incelendiğinde, etkilenen dişlerin %60,1’inin mandibulada, %39,9’unun maksillada yer aldığı belirlendi. Sağ (%49,4) ve sol (%50,6) taraflar arasında ise benzer bir dağılım gözlendi. Tutulum paterni hasta bazında değerlendirildiğinde, pulpa taşı bulunan hastaların %90,0’ında bilateral, %88,6’sında ise en az bir simetrik diş çiftinde tutulum saptandı. Pulpa taşı bulunan dişlerin dental durumları incelendiğinde, %55,4’ünün sağlam, %31,0’ının çürük, %11,1’inin restorasyonlu olduğu ve %2,5’inde ise sekonder veya rezidüel çürük bulunduğu belirlendi.

Sonuç: Pediatrik popülasyonda pulpa taşı prevalansı düşük bulunmakla birlikte, süt dişlerinde de pulpa taşı saptanması, değerlendirmelerde süt dentisyonunun dikkate alınmasının önemini göstermektedir. Pulpa taşı prevalansının yaşla birlikte artması, pulpa taşlarının ağırlıklı olarak molar dişlerde lokalize olması ve yüksek oranda bilateral ve simetrik tutulum göstermesi, pediatrik hastaların pulpa taşı varlığı açısından dikkatle değerlendirilmesinin önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler: Pulpa taşı; Süt Dentisyonu; Prevalans

Aim: This retrospective study aimed to determine the prevalence of pulp stones in pediatric patients and evaluate their distribution in primary and permanent dentitions according to age, sex, tooth group, location, and bilateral/symmetrical involvement patterns.

Materials and Methods: This retrospective cross-sectional study evaluated panoramic radiographs of 2,458 patients aged 3–13 years who attended the Pediatric Dentistry Clinic, Faculty of Dentistry, Dokuz Eylül University, between January 1 and December 31, 2025. Approval was obtained from the Non-Interventional Research Ethics Committee (Decision No: 2026/24-03). Age and sex were recorded for patients with pulp stones. Affected teeth were assessed by dentition, tooth group, jaw, and dental status. Unilateral/bilateral and symmetrical involvement patterns were recorded. Pearson's chi-square, Fisher's exact, Mann–Whitney U, and binary logistic regression analyses were performed. Significance was set at p<0.05.

Results: Pulp stones were detected in at least one tooth in 70 of 2,458 patients (2.85%). Prevalence was 3.43% (42/1,223) in girls and 2.27% (28/1,235) in boys, without a significant sex difference (p=0.082). Pulp stone prevalence increased with age (p=0.007), as did the number of affected teeth (p=0.002). Overall, 316 teeth were affected in 70 patients; 75.3% were permanent teeth, 24.7% primary teeth, and 84.8% molars. Of affected teeth, 60.1% were mandibular and 39.9% maxillary, with similar right (49.4%) and left (50.6%) distributions. At the patient level, bilateral involvement occurred in 90.0%, while 88.6% had at least one symmetrically affected tooth pair. Regarding dental status, 55.4% of affected teeth were sound, 31.0% carious, 11.1% restored, and 2.5% had secondary or residual caries.

Conclusion: Although pulp stone prevalence was low in pediatric patients, their detection in primary dentition demonstrates the importance of including primary teeth in pediatric pulp stone assessments. Increasing prevalence with age, predominant molar localization, and frequent bilateral and symmetrical involvement indicate the need for careful monitoring of pediatric patients for these findings.

Keywords: Pulp stones; Primary dentition; Prevalence