Türkiye’deki Enerji Jellerinin Streptococcus Mutans Üremesi Üzerine Etkisinin In-vitro Olarak Değerlendirilmesi


Gürbüz A., Aslanlı E., Demiray Gürbüz E., Bulut O., Akcalı A.

33. İzmir Dişhekimleri Odası Uluslararası Bilimsel Kongre ve Sergisi, İzmir, Türkiye, 19 - 22 Kasım 2026, ss.1, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: İzmir
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.1
  • Dokuz Eylül Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Amaç: Sporcuların enerji gereksinimlerini karşılamak amacıyla kullandıkları enerji jellerindeki fermente edilebilir karbonhidratların oral bakteriler tarafından metabolize edilmesi, asit oluşumuna katkıda bulunabilir. Asidifikasyon, diş çürüğü gelişimi açısından önemli bir süreçtir. Bu çalışmada, Türkiye’de satışa sunulan beş farklı enerji jelinin Streptococcus mutans varlığında oluşturduğu asidifikasyonun ve zamana bağlı değişimlerinin in vitro koşullarda karşılaştırılması amaçlandı.

Gereçler ve Yöntemler: Beş ticari enerji jeli, bir Streptococcus mutans suşu kullanılarak agar kuyucuk yöntemiyle değerlendirildi. Fenol kırmızısı içeren beyin kalp infüzyon agarına test suşu inoküle edilerek 5 mm çapındaki kuyucuklara 100 µL jel uygulandı. Bakteri inokülasyonu yapılmadan jel uygulanan kontrol besiyerleri ve organizma kontrolü karşılaştırma amacıyla kullanıldı. Besiyerleri 37 °C’de inkübe edilerek 6., 12., 18., 24., 48. ve 96. saatlerde değerlendirildi. Asidifikasyon, indikatörün sarı renk değişimi üzerinden izlendi; renk değişimi alanlarının toplam çapları milimetre cinsinden kaydedildi. Bulgular nicel olarak karşılaştırıldı.

Bulgular: Altıncı saatte Jel 2 ve Jel 5 uygulanan deney ve jel kontrol besiyerlerinde kuyucukla sınırlı hafif sarı renk değişimi gözlendi; 12. saatte belirgin genişleme saptanmadı. On sekizinci saatte Jel 4 uygulanan, test suşunun inoküle edildiği besiyerinde hafif sararma gözlenirken ilgili jel kontrol besiyerinde renk değişimi saptanmadı. Kırk sekizinci saatte Jel 3, Jel 4 ve Jel 5 için sarı renk değişimi alanlarının toplam çapları sırasıyla yaklaşık 12, 13 ve 14 mm idi. Doksan altıncı saatte bu değerler sırasıyla yaklaşık 12, 15 ve 17 mm olarak kaydedildi. Jel 2’de 48. ve 96. saatlerde kuyucuk içi sararma devam etti; kuyucuk dışına yayılım bildirilmedi. Bu zaman noktalarında Jel 2–5’in kontrol besiyerleri kırmızı görünümünü korudu. Jel 1 uygulanan deney ve kontrol besiyerlerinde benzer atipik, koloni benzeri oluşumlar gözlendiğinden bu bulguların test suşunun aktivitesiyle ilişkisi belirlenemedi. Organizma kontrolünde kuyucukla sınırlı sararma ve seyrek koloni benzeri oluşumlar izlendi.

Sonuç: İncelenen enerji jelleri arasında S. mutans varlığında gözlenen asidifikasyonun yayılımı ve zamana bağlı değişimi bakımından farklılıklar saptandı. Jel 4 ve Jel 5’te renk değişimi alanı 48–96. saatler arasında genişlerken Jel 3’te sabit kaldı. Bulgular, bazı enerji jellerinin test suşu varlığında asidifikasyonu destekleyebileceğini düşündürmektedir. Bu bulguların çürük oluşumuyla ilişkisinin değerlendirilmesi için suşun tür düzeyinde tanımlanması ve tekrarlı, nicel analizlerle doğrulanması gereklidir.

Anahtar kelimeler: Enerji jelleri; Streptococcus mutans; asidifikasyon