Research Information System
12. Onkolojide Arayışlar Sempozyumu, İzmir, Turkey, 13 - 15 December 2024, (Unpublished)
Giriş ve amaç: Alt ekstremite lenfödemi (AEL), genetik lenfatik bozukluk gibi primer veya kanser tedavileri gibi sekonder nedenlerle lenf sisteminin yetersiz çalışması sonucunda
bacakta gelişen kronik ve ilerleyici şişmedir. AEL’li bireylerde dengede bozulma, egzersiz kapasitesinde ve yaşam kalitesinde azalma görülebilmektedir. Ancak, primer ve kanserle
ilişkili sekonder AEL’li bireylerin karşılaştırıldığı limitli çalışma bulunmaktadır. Bu pilot çalışmada, kanserle ilişkili sekonder AEL’li bireylerin denge, fonksiyonel egzersiz kapasitesi
ve yaşam kalitesi düzeylerinin primer AEL’li bireyler ile karşılaştırılması amaçlandı.Yöntemler: Çalışmaya 18 yaş ve üzeri 10 primer AEL ve 12 kanserden sağ kalan sekonder
AEL tanısı almış toplam 22 kişi dahil edildi. Demografik bilgiler, lenfödem bilgileri ve lenfödem şiddeti için bacak çevre ölçümü değerleri kaydedildi. Düşme riski ve stabilite
limitleri içeren denge parametreleri, Biodex cihazıyla (Biodex Inc., Shirley, New York) değerlendirildi. Fonksiyonel egzersiz kapasitesi, altı dakika yürüme testiyle (6DYT) ve
yürüme değişkenleri 6DYT’nde kullanılan kablosuz hareket algılama cihazıyla (G-Walk, BTS Bioengineering SpA, İtalya) değerlendirildi. Yaşam kalitesi Kısa Form-36 (KF-36) anketiyle değerlendirildi. İstatistiksel analizde Independent Samples t-Test kullanıldı. Bulgular: Katılımcıların yaş (ortalama; primer AEL: 52.1±8.2; sekonder AEL: 55.7±4.4), boy ve kilo değerleri benzerdi (p>0.05). Lenfödem yeri (sağ/sol) ve şiddeti (hafif/orta/şiddetli AEL) açısından iki grup arasında anlamlı fark bulunmadı (p>0.05). Sekonder AEL’li
bireylerde, düşme riski anlamlı yüksek ve stabilite limitleri (Total, ön ve arka stabilite) anlamlı düşük bulundu (p<0.05). Sağ ve sol stabilite limitleri iki grupta da benzerdi (p>0.05).
Sert zeminde gözler açık denge ve sünger zeminde gözler açık/kapalı denge değerleri sekonder AEL’li bireylerde anlamlı yüksek bulundu (p<0.05). Sert zeminde gözler kapalı
denge değerleri iki grupta da benzerdi (p>0.05). 6DYT mesafesi, ortalama hızı ve adım uzunluğu değerleri sekonder AEL’li bireylerde anlamlı daha düşük bulundu (p<0.05).
Sekonder AEL’li bireylerde, KF-36 fiziksel fonksiyon ve mental sağlık alt parametreleri anlamlı daha düşük bulundu (p<0.05). Diğer KF-36 alt parametreleri açısından iki grup
arasında anlamlı fark bulunmadı (p>0.05). Sonuç: Kanserle ilişkili AEL; dengenin olumsuz etkilenmesine, fonksiyonel egzersiz kapasitesinde ve yaşam kalitesinde azalmaya neden olmaktadır.
Anahtar kelimeler: Alt ekstremite lenfödemi; Kanserle ilişkili lenfödem; Denge; Egzersiz kapasitesi; Yaşam kalitesi