12. International Marble And Natural Stone Congress, Afyonkarahisar, Türkiye, 23 - 25 Ekim 2025, ss.416-429, (Tam Metin Bildiri)
Yeraltı mermer madenciliği, artan derinlik ve yüzey rezervlerinin tükenmesiyle birlikte hem
mühendislik zorlukları hem de önemli İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) çözümleri gerektiren bir üretim
alanı haline gelmiştir. Bu çalışma, yeraltı mermer üretiminde yaygın olarak kullanılan oda-topuk
yöntemini, İSG perspektifinden ele alarak; tasarım geometrisinin (düzenli ve düzensiz oda topuk)
stabilite, iş güvenliği ve risk yönetimi üzerindeki etkilerini karşılaştırmalı olarak incelemektedir.
Metodoloji, literatürdeki temel saha çalışmaları, jeolojik özellikler ve kaya mekaniği ilkeleri ve
Afyonkarahisar bölgesindeki bir ocak kesitine dayanan sayısal modelleme analizlerinin incelemesine
dayanmaktadır. Literatür bulguları, düzenli topuk geometrisinin öngörülebilir yük dağılımı ve daha
yüksek güvenlik faktörleri sunarak üretim verimliliği ve iş güvenliği açısından faydalar sağladığını
göstermektedir. Dört aşamalı olarak gerçekleştirilen sayısal modelleme sonuçları, planlı bir oda-topuk
tasarımının son kazı adımında dahi minimum dayanım faktörünü 1,58 gibi güvenli bir seviyede
tutabildiğini ortaya koymuştur. Bu sonuçlar, derinleşen açık ocaklara bir alternatif olarak, bilimsel ve
sistematik bir yaklaşımla planlanan yeraltı mermer madenciliğinin hem uygulanabilir hem de İSG
açısından daha güvenli bir seçenek olduğunu göstermektedir.