Konteyner Navlun Endekslerinde EGARCH Modeline Dayalı Kaldıraç Etkisi Analizi


Dr. Öğr. Üyesi REHA MEMİŞOĞLU

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizcilik İşletmeleri Yönetimi, Türkiye

Tez Danışmanı: Doç. Dr. Sadık Özlen Başer

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: İngilizce

Özet:

Tarifeli denizcilik piyasası mevsimsel, döngüsel ve dalgalanma derecesi son derece yüksek bir piyasa olarak bilinmektedir. Navlun serilerinin durağan olmayan ve doğrusal olmayan yapısından ve etkileyici faktörlerin karmaşıklığından dolayı tarifeli denizcilik piyasasındaki kırılmaların analiz edilmesinde güçlükler yaşanmaktadır. Bunun üzerine Şangay Denizcilik Borsası (SSE) tarafından uluslararası konteyner taşımacılığının genel dalgalanma derecesini yansıtması amacıyla Çin Konteyner Navlun Endeksi (CCFI) ve Sangay Konteyner Navlun Endeksi (SCFI) geliştirilmiştir. Günümüzde ise bir iktisadi gösterge olarak kabul edilen CCFI & SCFI karakteristik özellikleri ile ve dalgalanan yapılarıyla hem denizcilik sektörünün hem de akademik camianın konusu haline gelmiştir. Bu tez esas olarak konteyner taşımacılığındaki kaldıraç etkisine, ya da başka bir deyişle asimetrik dalgalanmaya odaklanmaktadır. Kaldıraç etkisi özünde, varlık değeri ve dalgalanma derecesi arasındaki negatif ilişkiyi anlamamıza yardımcı olur. Tezin amacı tarifeli denizcilik piyasasında kaldıraç etkisinin özelliklerini incelemektir. Bu bağlamda temel tarifeli deniz taşımacılığı göstergeleri olan CCFI & SCFI'in 2010 ve 2018 yılları arasındaki getiri verileri Üssel Genelleştirilmiş Otoregresif Koşullu Değişen Varyans (EGARCH) Modeli kullanılarak incelenmiştir. Ampirik analiz sonuçları her iki endeksin de belirgin bir kaldıraç etkisine sahip olduklarını göstermektedir, bu da dış şokların tarifeli denizcilik piyasasına olan etkisinin asimetrik olduğunu göstermektedir. Buna ek olarak her iki endeksin de negatif kaldıraç etkisine sahip olduğu saptanmış olup buradan negatif şokların ve haberlerin konteyner taşımacılığı sektöründe pozitif şoklar ve haberlerden daha fazla etkiye sahip olduğu sonucuna ulaşılmıştır.