Montaj hattı dengeleme karar problemlerinde iş süreçlerinin ayrık olay simülasyonu ile modellenmesi ve çok amaçlı optimizasyonu: Bir imalat işletmesi uygulaması


Arş. Gör. Dr. GÜLPER BASMACI AKTUNA

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tez Danışmanı: Onur Özveri

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Günümüzde yaşanan yoğun rekabet nedeniyle üretim sistemlerinin verimliliği ve buna bağlı olarak montaj hattı dengeleme karar problemleri önem taşımaktadır. Bu çalışmada İzmir Serbest Bölge'de bulunan bir imalat işletmesinin "indüksiyon ocak" montaj hattının mevcut durumu dengelenmesi amacıyla ARENA yazılımı ile ayrık olay simülasyonuyla modellenmiştir. Mevcut durumun performans metrikleri Python koduyla hesaplanmış ardından çok amaçlı karma tamsayılı kuadratik olarak kısıtlanmış programlama modeli GUROBİ çözücüyle optimize edilmiştir. Optimizasyon modelinden elde edilen görev atamalarıyla optimize montaj hattı, ayrık olay simülasyonu ile modellenerek, mevcut montaj hattının performans metrikleriyle karşılaştırılmıştır. Çalışmada kullanılan optimizasyon modelinin amaçları çevrim süresinin ve operatör sayısının minimize edilmesidir. Çalışmanın sonucunda çevrim süresi %27.42 oranında düşürülmüş, iş istasyonları arasında en uzun boşta kalma süresi %63 iyileştirilmiş, ortalama boşta kalma süresi %80 azaltılmış hattın verimliliği %63.03'ten %94.07'ye çıkarılmıştır. Montaj hattının iş yükü varyansı ise 6164,42'den 882,14'ye indirilmiştir.