Gemi Kaynaklı Petrol Kirliliği Müdahalesinde Net Çevresel Fayda Analizi için Bir Model Önerisi: Aliağa Körfezi Uygulaması


Dr. Öğr. Üyesi MÜGE BÜBER

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Denizcilik Fakültesi, Deniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Bölümü(İng), Türkiye

Tez Danışmanı: Burak Köseoğlu

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP)

Özet:

Net Çevresel Fayda Analizi (NÇFA), petrol kirliliğine müdahale bağlamında farklı müdahale stratejilerinin çevre üzerindeki potansiyel etkilerini değerlendirmek ve en etkili eylem planını belirlemek için kullanılan nicel ve nitel analizlere dayalı bir karar destek yaklaşımıdır. NÇFA yaklaşımı, farklı müdahale stratejilerinin saha değişkenleri ışığında üstünlüklerini ve zayıflıklarını karşılaştırarak optimum seçim yapılmasına katkı sağlamaktadır. Bu araştırmanın temel amacı, Aliağa Körfezi’nde meydana gelmesi olası bir petrol kirliliğine minimum çevre hasarı yaratacak optimum müdahale stratejisini belirlemeye yönelik bir karar destek modeli önermektir. Bu araştırmada, NÇFA modelinin uygulanabilirliğinin ve etkinliğinin değerlendirilmesinde müdahale stratejilerinin çevresel etkilerini analiz etmek amacıyla bir vaka çalışması gerçekleştirilmiştir. Vaka çalışmalarından elde edilen bulgular mevcut literatür ile karşılaştırılmıştır. İleriki çalışmalar için, modelin farklı petrol döküntüsü türleri, farklı çevresel koşullar ve farklı sosyo-ekonomik ortamlar da dahil olmak üzere daha geniş bir yelpazede test edilmesine yönelik araştırma önerilerinde bulunulmuştur.