İnsan Granüloza Hücrelerinde Apopitozun Değerlendirilmesi
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tez Danışmanı: Ülker Cankurt
Tezin Onay Tarihi: 2009
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
İNSAN GRANÜLOZA HÜCRELERİNDE APOPİTOZUN DEĞERLENDİRİLMESİ
MÜGE KOVALI
Çalışmamızda yardımlı üreme teknikleri sikluslarında follikül aspirayonuyla elde
edilen granüloza hücrelerindeki apopitoz oranlarının immunohistokimyasal ve ultrastrüktürel
incelemesi ve folliküler sıvılarda ROS düzeylerinin karşılaştırılması amaçlanmaktadır.
Çalışmamız prospektif klinik gözlemsel bir çalışmadır. Dokuz Eylül Üniversitesi
Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı, Tüp Bebek Merkezi’ne çocuk sahibi olamama
şikayeti ile müracaat eden primer yada sekonder infertil tanısına ek olarak PCOS, erkek faktör
ve açıklanamayan infertilite tanısı konan ve yardımla üreme tekniği siklusuna alınan 30 hasta
katıldı. Bütün olgulardan toplanan folliküler sıvılarındaki ROS spektrofotometrik yöntemle
incelendi, ışık mikroskopu değerlendirmesi ile granüloza hücrelerindeki TUNEL pozitif hücre
insidansı değerlendirildi ve aynı zamanda granüloza hücrelerinde meydana gelebilecek
organel düzeyindeki değişiklikler Transmisyon Elektron Mikroskobu ile incelendi.
Çalışmamızda granüloza hücrelerindeki ışık mikroskopi değerlendirmesi sonucunda
açıklanamayan infertil grubunda TUNEL pozitif hücre ortalaması PCOS ve erkek infertil
gruplarına göre istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek bulundu. Folliküler sıvı MDA
düzeyleri açıklanamayan infertilite olgularında PCOS’lu olgulara ve erkek faktör grubuna
göre yüksek olduğu tespit edildi. Folliküler sıvı GPx düzeylerinin ise PCOS’lu olgularda,
açıklanamayan infertilite ve erkek faktör olgularına göre yüksek olduğu tespit edildi. Ancak
gruplardaki folliküler sıvı MDA ve GPx seviyeleri arasındaki bu fark istatistiksel olarak
anlamlı bulunamadı. Elektron mikroskopisi değerlendirmelerinde ise hem DNA
fragmantasyonunun değerlendirildiği TUNEL testi sonuçları ile hem de folliküler sıvı MDA
7
seviyelerinin değerlendirilmesi ile elde edilen sonuçlara paralel olarak ince yapı değişiklikleri
gözlendi.
Çalışmamızda TUNEL tekniği, oositi destekleyen granüloza hücrelerindeki DNA
kırıklarının belirlenmesi ve böylece hücrelerin apopitotik yola girdiğinin gösterilmesi için
kullanılmıştır. Buna ek olarak ultrastrüktürel olarak süreçteki dejenerasyon değerlendirilmiş
ayrıca bu duruma follikül sıvısındaki oksidatif stresin etkisi de araştırılmıştır. Böylece
çalışmamızda PCOS’lu olgularla açıklanamayan infertilite olgularının karşılaştırılması, bu
3 farklı teknik kullanılarak ilk kez değerlendirilmiştir.
Anahtar kelimeler: Granüloza Hücresi, PCOS, Açıklanamayan İnfertilite, TUNEL,
Apopitoz, Ultrastrüktür, ROS