Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Devlet Konservatuvarı, Müzik Bölümü, Türkiye
Tez Danışmanı: Ebru Güner Canbey
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
ÖZET
“Gerald Finzi‟nin Klarinet Konçertosu‟nun Analizi” isimli çalışma besteci ve
müziğini en çok yansıtan “Klarinet Konçertosu” ile tanıtmak, eserin armonik,
tematik ve formal açıdan incelenmesi sonucu bestecinin müzikal stilini
tanımlamayı amaçlamaktadır. Çalışma iki ana bölüm altında incelenmiştir. Birinci
bölüm, Gerald Finzi‟nin Müzikal Yaşamı ve Bestecilik Kariyeri ve Gerald
Finzi‟nin eserlerini içermektedir. Bestecinin toplam 80 adet eseri bulunmaktadır.
Bunların 53‟ü solo Ģarkı ve koral, 27‟si ise solo çalgı, oda orkestrası ve orkestra
içindir. “Klarinet Konçertosu‟nun Analizi” baĢlığını taşıyan ikinci bölüm,
Finzi‟nin 1948-1949 yılları arasında yazdığı konçertonun armonik, tematik ve
formal analizinden oluĢur. Üç bölümden oluşan konçerto ana hatlarıyla klasik
dönem konçertosu formunda yazılmış olsa da serbest bir anlayış içindedir.
Armonik yapı, klasik armoni etkisinden ve fonksiyonel bağlanışlarından uzak olup
polimodalite ve politonalite gibi tekniklerden faydalananılarak yazılmıştır.
Politonal yapılar konçertonun tamamında görülmektedir. Polimodal yapı özellikle
konçertonun ikinci bölümünde yoğun olarak göze çarpar. Tematik yapı, her bir
bölümde farklı tonal merkezler ve tempolarda yineleme Ģeklinde oluşturulmuştur.
Ayrıca, melodik yapı içinde yer alan atlamalı ve disonans aralık kullanımı,
melodik yapının ana fikirleridir. Konçertonun Allegro Vigoroso başlığını taşıyan
birinci bölüm, Armonik Yapı, Tutti içindeki Tematik ilişkiler ve Klarinetin tema
sunumları adlı alt başlıklar halinde incelenmiştir. Konçertonun ikinci bölümü
(Adagio ma senza rigore), başlığını taşır. Motifsel Yapı, Benzer Müzikal
Materyaller, Tonal ĠĢleyiĢ adlı alt başlıklar ile incelenmiştir. Eserin üçüncü
bölümü (Rondo Allegro giocoso), başlığını taşır. ABACA bölmeleri ile
oluşturulmuş bir Rondo‟dur.
Klarinet Konçertosu geleneksel müzik formlarda yazılmış aynı zamanda
polimodal, politonal ve kromatik armoni kullanarak modernize edilmiştir. Ayrıca
bestecinin içinde bulunduğu dönemde yükselişte olan İngiliz milliyetçiliği akımının
sembolü olan folklorik öğeler de eser içerisinde görülmektedir. Finzi, Müziğinde
“geçmiş ve gelecek” bağlantısını estetik kaygıyı ön planda tutarak hem gelenekçi
vi
hem de modern bir tavır ile sergileyen ve bu tavrı etkileyici müzikal anlatımı ile
yansıtabilen önemli bir bestecidir.