KESİŞİMSEL DAMGALAMA: HIV İLE İLİŞKİLİ İÇSELLEŞTİRİLMİŞ DAMGALAMA VE İÇSELLEŞTİRİLMİŞ HOMOFOBİNİN DEPRESYON ÜZERİNDEKİ KARŞILIKLI ETKİSİ


Nazlı A., Akınkoç İ., Ranjbar H. A., Nemli S. A., Ghaffarı A. N., Mert M., ...More

ULUSAL HIV/AIDS KONGRESİ, Antalya, Turkey, 7 - 09 December 2023, pp.85-86

  • Publication Type: Conference Paper / Full Text
  • City: Antalya
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.85-86
  • Dokuz Eylül University Affiliated: Yes

Abstract

SS-18

KESİŞİMSEL DAMGALAMA: HIV İLE İLİŞKİLİ İÇSELLEŞTİRİLMİŞ DAMGALAMA VE

İÇSELLEŞTİRİLMİŞ HOMOFOBİNİN DEPRESYON ÜZERİNDEKİ KARŞILIKLI ETKİSİ

İlayda Akınkoç1, Arzu Nazlı2, Hamed A. Ranjbar1, Salih Atakan Nemli3, A. Nejat Ghaffari**,

Merve Mert4, Nur Miray Ayhan3, Deniz Gökengin4, Bülent Turhan1

1Koç Üniversitesi İnsani Bilimler ve Edebiyat Fakültesi Psikoloji Bölümü

2Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

3Katip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

4Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Amaç: HIV ile yaşayan kişilere yönelik olumsuz duygu ve düşüncelerin bu kişiler tarafından da kabullenilmesi, bu

kişilerin damgalamayı içselleştirmesine ve buna bağlı olumsuz etkilere maruz kalmalarına neden olabilmektedir.

Kesişimsel damgalama teorisine göre, farklı nedenlere bağlı damgalamaların birbirinden bağımsız etkileri olabileceği

gibi, değişik damgalama türlerinin bir arada bulunmasının sinerjistik etkileri de olabilir. Bu çalışma, HIV ve eşcinsellik

ile ilgili içselleştirilmiş damgalamanın depresyon seviyeleri üzerindeki karşılıklı etkisini araştırmayı amaçlamaktadır.

Yöntem: Üç farklı merkezde izlenen HIV ile yaşayan kişilerde HIV ile ilişkili içselleştirilmiş damgalamanın,

içselleştirilmiş homofobi ve depresyon seviyeleri güvenilir ölçekler yoluyla ölçülmüştür. Depresyon bağımlı değişken,

HIV ile ilişkili içselleştirilmiş damgalama bağımsız değişken, içselleştirilmiş homofobi düzenleyici (moderatör)

değişken, yaş, verinin toplandığı merkez ve cinsiyet ise kontrol değişkenleri olarak alınıp regresyon analizi yapılmıştır.

Bulgular: Çalışmaya alınan 381 olguda HIV ile ilişkili içselleştirilmiş damgalama ve içselleştirilmiş homofobi seviyeleri

diğer ülkelerdekinden daha yüksektir (sırasıyla M = 2.26, SD = .91 ve M = 2.3, SD = 1.11). Depresyon seviyelerinin

bağımlı değişken olarak kullanıldığı regresyon analizinde, HIV ile ilişkili içselleştirilmiş damgalama, içselleştirilmiş

homofobi ve ikisinin etkileşimi istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (sırasıyla B = .35, p < .001; B = .10, p = .01

ve B = -.08, p = .03). HIV ile ilişkili içselleştirilmiş damgalamanın, içselleştirilmiş homofobi ve depresyon arasındaki

ilişkide üstlendiği düzenleyici rol Şekil 1’de tanımlanmıştır.

Şekil 1 HIV ile ilişkili içselleştirilmiş damgalamanın, içselleştirilmiş homofobi ve depresyon arasındaki ilişkide

üstlendiği düzenleyici rol