Nas S. (Yürütücü), Zorba Y., Arslan E., Yurt A.
Diğer Özel Kurumlarca Desteklenen Proje, 2026 - 2026
LİMAKPORT İskenderun Uluslararası Liman İşletmeciliği A.Ş., LİMAKPORT
İskenderun Limanı 1-2 Numaralı rıhtıma yanaşması planlanan tasarım gemisi için Gemi Manevraları Risk Değerlendirmesi Modelleme Raporunun hazırlanması amacıyla DEÜ Denizcilik Fakültesine Ek 1’de sunulan 19 Mart 2026 tarihli
resmi yazısıyla başvuruda bulunmuştur. Terminal yetkilileri ile yapılan
görüşmelerde, çalışmada yerel kılavuz kaptan görevlendirmesi gerektiği
bildirilmiştir.
Yapılan resmi
başvuru talebi doğrultusunda, DEÜ Denizcilik Fakültesi Fakülte Yönetim Kurulu 23.03.2026 tarih ve 14/05 sayılı kararıyla,
Modelleme Raporunun hazırlanmasıyla ilgili olarak 2026/002 numaralı protokol
hükümlerini düzenleyerek onaylamıştır. Onaylanan protokol kapsamında modelleme çalışmaları 02.04.2026 tarihinde
başlamış, 08 -10 Nisan 2026 tarihlerinde kılavuz kaptanların katılımıyla devam
etmiş ve 22.04.2026 tarihinde tamamlanarak rapor teslim edilmiştir.
Projede,
İskenderun ve çevresinde geçerli olan meteorolojik, oşinoğrafik ve topoğrafik
koşulların, su üstü seyrine etki oluşturan objelerin, tesise komşu olan diğer
kıyı yapılarının ve deniz trafiğinin modellendiği sanal bir manevra alanında,
tesise ve komşu tesislere yanaşıp/ayrılması öngörülen gerçek gemilerin tip ve
tonajına uygun matematik gemi modellerine, köprüüstü simülatörü ortamında
manevra yaptırılması neticesinde elde edilen analitik verilere dayalı olarak,
gemiler ile kıyı yapısı arasındaki etkileşimden kaynaklanan manevra risklerini
tanımlamak amacıyla bu ön çalışma gerçekleştirilmiştir.
Yukarıda
tanımlanan amaç doğrultusunda, öncelikle sahanın meteorolojik durumu
incelenmiştir. Planlar, Ek 2 İlave Bilgi Formu verileri, talep edilen büyüklükteki gemiler ve kritik
manevralar referans alınarak 6
adet manevra simülasyon deney senaryosu
hazırlanmıştır. Manevra simülasyon deneyleri Ek 5’te teknik detayları
sunulan uygun gemi modelleri ve Ek 6’da teknik detayları sunulan römorkör
modelleri ile gerçekleştirilmiştir. Oluşturulan senaryolarda, bölgedeki
meteorolojik şartlar uygulanarak tüm limitler zorlanmıştır. Çalışma için
belirlenen gemi manevra deneyleri EK 3’de “Modelleme Yetkisi” sunulan Dokuz Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi’nin “Köprüüstü
Simulator Sisteminde” proje ekibi ve sahada kılavuz yeterliği olan, Kıdemli
Kılavuz Kaptan Ergün TİLKİ, Kılavuz
Kaptan Önder BİÇER ve Kılavuz Kaptan Tutku KOÇ’un katılımlarıyla 08 – 10 Nisan
2026 tarihlerinde gerçekleştirilmiştir. Manevra simülasyon deneylerine proje sahasındaki
yerel bilgi ve tecrübeler için kılavuz kaptanlara danışılmıştır. Proje ekibi tarafından gerçekleştirilen deneyler
sonucunda raporlama ekibi ve kılavuz kaptanlar her bir yanaşma yeri için
tehlikeleri tanımlayarak risk değerlerini nümerik olarak belirlemişlerdir. Bu
risk değerleri risk matrisine taşıyarak daha görülebilir hale getirmiştir.
Sonuç olarak, bu rapor yatırımcının talebi doğrultusunda hazırlanmış olup, sadece
“seyir ve gemi manevralarının emniyeti” kapsamında köprüüstü simülatöründe
gerçekleştirilen simülasyon deneylerinin analizlerini kapsamaktadır. Bu nedenle rapor tek başına, teklif imar planının onaylanmasına
yönelik uygunluk sonucu için yeterlilik oluşturmaz. Rapor, 4/4/1990 tarih ve
3621 sayılı Kıyı Kanunu kapsamında, teklif imar planlarının onaylanmasına
yönelik olarak “Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı” tarafından
verilecek görüşlere dayanak teşkil etmesi amacıyla hazırlanmış olup, takdir ve
karar yetkisi idareye ait olmak üzere aşağıdaki kanaatlere ulaşılmıştır.
Modelleme ekibi,
gerçekleştirilen saha simülasyonu tasarımıyla, LİMAKPORT İskenderun Limanı 1-2
Numaralı rıhtımı için belirlenen tasarım gemileri ve seçilen uygun
römorkörlerin yardımıyla tüm meteorolojik şartları zorlayarak, yanaşma ve
kalkış manevraları yapmış, bu sırada tehlikeleri tanımlanmış ve risklerini
değerlendirmiştir. Yapılan risk değerlendirilmesi sonucunda LİMAKPORT İskenderun Limanı manevra sahasında LOA 313 metrelik tasarım gemisi ile yapılan manevralarda 1 ve 2 nolu rıhtımlar
için kabul edilemez düzeyde risk içermediği,
ve tasarım gemisinin uygun olduğu
kanaatine varılmıştır.
Projede
öneri olarak,
·
Gece
manevraları sırasında durum muhakemesini sağlamak amacıyla mendireğin uygun
şekilde aydınlatılması gerektiği, gerek yaklaşım, gerekse de liman çıkışında
anlık durum muhakemesinin ve manevra emniyetinin sağlanabilmesi amacıyla rehber
hat seyir yardımcılarının tahsis edilmesi,
Projede
tedbir olarak,
·
LİMAKPORT İskenderun Limanı 1 ve 2 numaralı rıhtı
için LOA 313 metrelik tasarım gemisinin manevra emniyeti açısından uygun
olduğu,
·
313
metrelik tasarım gemisi için 15 metre draft tahdidinin konması gerektiği
·
Rüzgar hızının 15 Knot olduğu
durumlarda 2x60 ton kuvvetindeki römorkörlerin yetersiz kalacağı, rüzgar
hızının 15 Knot olduğu durumlarda ilave 1x30 ton kuvvetindeki römorkörlerin
gemi manevra imkanları ile birlikte yeterli olacağı,
kanaatine varılmıştır.