Poliport Liman Tesisi Vizyon Projesi İçin Gemi Manevraları Risk Değerlendirmesi Modelleme Raporu

Diğer Özel Kurumlarca Desteklenen Proje, 2025 - 2025

Proje Türü: Diğer Özel Kurumlarca Desteklenen Proje
Başlama Tarihi: Ocak 2025
Bitiş Tarihi: Şubat 2025

Proje Özeti

Poliport Kimya San. ve Tic. A.Ş., 19 Aralık 2024 tarihli resmi yazısıyla, “Poliport Liman Tesisi Vizyon Projesi için Gemi Manevraları Risk Değerlendirmesi Modelleme Raporu” hazırlanmasını talep etmiştir. Gelen talep doğrultusunda, Fakülte Yönetim Kurulunun 16 Aralık 2024 tarih ve 47/03 sayılı kararıyla, 2024/0015 sayılı protokol hazırlanmıştır. Protokoller kapsamında tarafların taahütleri doğrultusunda proje 08.01.2024 tarihinde başlamıştır. Rapor 07.02.2025 tarihinde teslim edilmiştir.

Projede, İzmit Körfezi ve çevresinde geçerli olan meteorolojik, oşinoğrafik ve topoğrafik koşulların, su üstü seyrine etki oluşturan objelerin, tesise komşu olan diğer kıyı yapılarının ve deniz trafiğinin modellendiği sanal bir manevra alanında, tesise ve komşu tesislere yanaşıp/ayrılması öngörülen gerçek gemilerin tip ve tonajına uygun matematik gemi modellerine, köprüüstü simülatörü ortamında manevra yaptırılması neticesinde elde edilen analitik verilere dayalı olarak, gemiler ile kıyı yapısı arasındaki etkileşimden kaynaklanan manevra risklerini tanımlamak amacıyla gerçekleştirilmiştir.

Yukarıda tanımlanan amaç doğrultusunda, öncelikle sahanın meteorolojik durumu incelenmiştir. Planlar ve Liman Başkanlığı Ek1’de talep edilen büyüklükteki gemiler ve kritik manevralar referans alınarak 14 adet senaryo hazırlanmıştır. Uygun gemi modelleri ile çeşitli manevra simülasyon deneyleri yapılmıştır. Oluşturulan senaryolarda, bölgedeki meteorolojik şartlar uygulanarak tüm limitler zorlanmıştır. Çalışma için belirlenen gemi manevra deneyleri EK 3’de “Modelleme Yetkisi” sunulan Dokuz Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi’nin “Köprüüstü Simulator Sisteminde” proje ekibi tarafından 14.01.2024 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Modeleme çalışmalarında gerçekleştirilen manevra simülasyon deneylerine proje sahasında yetkilendirilmiş Kılavuz Kaptan Alper KAYA katılmıştır. Deneyler sonucunda raporlama ekibi ve kılavuz kaptan her bir yanaşma yeri için tehlikeleri tanımlayarak risk değerlerini nümerik olarak belirlemişlerdir. Bu risk değerleri risk matrisine taşıyarak daha görülebilir hale getirmiştir.

Sonuç olarak, bu rapor yatırımcının talebi doğrultusunda hazırlanmış olup, sadece “seyir ve gemi manevralarının emniyeti” kapsamında köprüüstü simülatöründe gerçekleştirilen simülasyon deneylerinin analizlerini kapsamaktadır. Rapor, 4/4/1990 tarih ve 3621 sayılı Kıyı Kanunu kapsamında, teklif imar planlarının onaylanmasına yönelik olarak “T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı” tarafından verilecek görüşlere dayanak teşkil etmesi amacıyla hazırlanmış olup, takdir ve karar yetkisi idareye ait olmak üzere aşağıdaki kanaatlere ulaşılmıştır.

Modelleme ekibi, gerçekleştirilen saha simülasyonu tasarımıyla, Poliport Liman Tesisi Vizyon Projesi için belirlenen yanaşma yerlerinde, gemi modelleri ve seçilen uygun römorkörlerin yardımıyla tüm meteorolojik şartları zorlayarak, yanaşma ve kalkış manevraları yapmış, bu sırada tehlikeleri tanımlanmış ve risklerini değerlendirmiştir. Yapılan risk değerlendirilmesi Poliport Liman Tesisi Vizyon Projesi yanaşma yerleri için tespit edilen tasarım gemileri için kabul edilemez düzeyde risk içermediği, komşu tesisler arasında kalan gemi manevra alanlarının denizde can, mal ve çevre emniyetini açısından uygun olduğu kanaatine varılmıştır. Bununla birlikte aşağıda sıralanan ek tedbirlerin dikkate alınmasının uygun olacağı değerlendirilmiştir.

· Colakoğlu ve Poliport arasında kalan basen içinde yapılacak manevralarda geminin emniyetle girip-çıkabilmesi amacıyla gemi ve römorkör için 2’şer adet emniyet koridoru ve seyir koridorlarından oluşan toplam 4 adet koridorun tanımlanması gerekir. Bu tanımlamadan yola çıkarak basenden emniyetle geçebilecek gemi eni bulunken, basen içinde net kullanılabilen basen genişliğinin 4’e bölünerek bulunması,

· Büyük tasarım gemileri (40.000 DWT) ile gerçekleştirilen manevralarda 4x60 ton kuvvetinde römorkörlerin kullanılması

· Manevralar için 15 Knot rüzgar hızı tahdidinin konması

· Basen içindeki manevralarının gün ışığında yapılması

gerektiği kanaatine varılmıştır.