Afet Koşullarında Tıbbi Kayıt ve Dokümantasyon Süreçlerinin Dijitalleştirilmesi: Mobil Uygulama Tasarlanması ve Etkinliğinin Değerlendirilmesi


Açıkgöz A., İğraç M., Vuran M. Ş.

TÜBİTAK Projesi, 2209-A - Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı, 2026 - 2027

  • Proje Türü: TÜBİTAK Projesi
  • Destek Programı: 2209-A - Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı
  • Başlama Tarihi: Ağustos 2026
  • Bitiş Tarihi: Mayıs 2027

Proje Özeti

Bu proje, afet ve acil durum koşullarında internet bağlantısı olmadan çalışabilen bir mobil hasta kayıt sistemi geliştirmeyi ve bu sistemin etkinliğini bilimsel yöntemlerle değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bilimsel Nitelik: Türkiye'de deprem ve sel gibi büyük afetlerde iletişim altyapısının çökmesi, sağlık kayıt sistemlerinin kesintiye uğramasına yol açmaktadır. Mevcut Hastane Bilgi Yönetim Sistemleri internet bağımlı çalıştığından, afet bölgelerinde veri kayıpları ve müdahale gecikmeleri yaşanmaktadır. Literatürde çevrimdışı mobil sağlık sistemleri sınırlıdır ve afet özelinde triyaj entegrasyonu bulunmamaktadır. Bu çalışma, offline-first tasarım yaklaşımıyla bu kritik boşluğu doldurmayı hedeflemektedir. Yöntem: MIT App Inventor platformu kullanılarak geliştirilecek mobil uygulama, hasta kimlik bilgilerini, triyaj kategorilerini ve tıbbi ön bilgileri TinyDB ile yerel olarak saklayacaktır. Araştırma, deneysel tasarım yaklaşımıyla 100 katılımcı (50 deney, 50 kontrol grubu) ile simüle edilmiş afet senaryolarında yürütülecektir. Performans metrikleri olarak kayıt tamamlama süresi, veri doğruluğu ve System Usability Scale (SUS) kullanılacaktır. İstatistiksel analizler bağımsız örneklem t-testi, ANOVA ve Cohen's d etki büyüklüğü ile gerçekleştirilecektir. Ön çalışmada mobil sistem 45±8 saniye, manuel yöntem 100±15 saniye kayıt süresi göstermiş; %55 hız iyileşmesi elde edilmiştir. Proje Yönetimi: Çalışma 9 aylık süreçte tamamlanacaktır. Etik onay (Ay 0-1), tasarım ve geliştirme (Ay 2-4), test ve optimizasyon (Ay 5-6), pilot uygulama (Ay 7-8), analiz (Ay 8-9) aşamalarından oluşmaktadır. Dokuz Eylül Üniversitesi Etik Kurulu onayı alınacak ve Helsinki Deklarasyonu prensiplerine uygun olarak ilerlenecektir. Her aşamada danışman öğretim üyesi gözetiminde düzenli ilerleme toplantıları yapılacaktır. Yaygın Etki: Mobil sistemin manuel yönteme göre kayıt süresini %50, veri hatalarını %85 oranında azaltması ve SUS skorunun 70+ olması beklenmektedir. Bulgular hakemli bir dergide yayınlanarak Türkiye'nin afet sağlık bilişimi literatürüne katkı sağlayacaktır. Proje, 12. Kalkınma Planı'nın "Afetlere Dirençli Toplum" hedefi ve 2030 Sanayi ve Teknoloji Stratejisi'nin "Sağlık Teknolojileri" önceliğiyle uyumludur. Yerli ve düşük maliyetli bu çözüm, ulusal sağlık sisteminin afetlere karşı dayanıklılığını artıracaktır.