Tonlu tekstil desenlerinin serigraf baskı tekniği ile baskı uygulamaları üzerine deneysel bir araştırma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Tekstil ve Moda Tasarımı Ana Sanat Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖKHAN TOPRAK
Danışman: CEMAL MEYDAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Günümüz tekstil baskı endüstrisi sayısal, ipek ve rotasyon baskı yöntemleri üzerine inşa edilmiştir. Çalışma prensipleri, üretim hızları, baskı kalite ve maliyetleri birbirinden farklı bu üç baskı yönteminin kesişim kümelerinden biri; tonlu tekstil desenlerinin basılmalarında tramlama yöntemini kullanmasıdır. Renk ayrımları üzerinde bulunan farklı tonları gözün algılayamayacağı kadar küçük noktalara dönüştürme ve bu noktalardan boyanın kumaş yüzeyine geçmesi prensibine dayanan yöntem günümüzde ipek ve rotasyon baskı uygulamalarında alternatifsiz olarak kullanılmaktadır. Ara tonları içinde barındıran renk ayrımı dosyalarının tramlanmaları, baskı makinelerinin çalışma prensipleri gereği farklılıklar göstermektedir. Bu işlem sayısal baskı makinelerinde CMYK renk evrenindeki dört gri ton renk kanalının farklı açılarla tramlanmasıyla gerçekleşmektedir. Yöntemde baskı sonucunu etkileyen kalıp, baskı presi, baskı renk önceliği vb. parametrelerin bulunmaması tonlu orijinalin ekran görüntüsü ve kopyası arasında hiçbir fark olmaksızın sayısız çoğaltılmasına ve gri ton kanalların yeni bir düzenleme gerekmeden birebir baskı karşılıklarının alınabilmesine olanak tanımaktadır. İpek ve rotasyon baskı yöntemlerinde ise; renk ayrımlarındaki gri tonların tram-baskı karşılıkları, baskıda kullanılan boya ( pigment, reaktif ), renklerin baskı önceliği, rakleye uygulanan basınç, baskıda kullanılan ipek, kumaş vb. parametreler baskı sonucuna etki etmektedir. Bu araştırmada, tonlu tekstil desenlerinin ipek baskı yöntemi kullanılarak kumaş üzerine gerçekleştirilen baskı uygulamalarında sonuca etki eden parametrelerin test baskıları yapılarak belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda baskı sonucuna tesir eden çeşitli parametreler arasından seçim yapılarak altı parametre saptanmıştır. Bu bağlamda ipek baskı yöntemi ile tekstillere baskılar yapılarak baskı sonucuna etki eden şu sorulara yanıtlar aranmıştır; sayısal dosya çözünürlüğünün am ve fmtram uygulamalarında baskı sonucuna etkisi, rakle çekme sayısının baskı sonucuna etkisi, tram sıklığı ve biçiminin baskı sonucuna etkisi ve baskı renk önceliğinin baskı sonucuna etkisi nedir? Araştırmanın birinci bölümünde; tramlama yöntemlerinin tarihsel gelişimi başlangıcından günümüze irdelenmiş ve tramlamayla bağlantılı temel kavramlara değinilmiştir. İkinci bölümde tekstil baskı endüstrisinde kullanılan renk ayrımı ve tramlama yöntemleri teorik olarak irdelenmiş ve seçilen örnek uygulamalarla bilgisayar destekli olarak anlatılmıştır. Üçüncü bölümde ipek baskı yöntemi kullanılarak önceden saptanan parametreler çerçevesinde deneysel baskı uygulamaları gerçekleştirilmiştir. Test baskıları sonucu ulaşılan veriler maddeler halinde sıralanmış ve verilerin analizi gerçekleştirilerek öneriler yapılmıştır. Dördüncü bölümde lif sanatı kapsamında oluşturulan tonlu çalışmalar ipek baskı yöntemi kullanılarak basılmıştır. Türkçe Anahtar Kelimeler: 1- Renk Ayrımı 2- Tramlama 3- Çözünürlük 4- Ġpek Baskı