Yenidoğanın beslenme şeklinin anne uyku ve yorgunluğuna etkisinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2015

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEMRA GİRGEÇ

Danışman: MERLİNDA ALUŞ TOKAT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Yenidoğanın beslenme şeklinin annenin uyku ve yorgunluğuna etkisinin incelenmesidir. Yöntem: Çalışma tanımlayıcı ve retrospektif tipte olup, postpartum beşinci haftada bulunan 245 anne ile gerçekleştirilmiştir. Annelerin geriye dönük postpartum birinci hafta ve dördüncü haftaya kadar uyku ve yorgunluk verileri toplanmıştır. Veri toplamada araştırmacı tarafından hazırlanan Tanıtıcı Bilgi Formu, Yenidoğanın Beslenme Durumunu, Annenin Uyku Durumunu Değerlendirme Formu ve Visuel Yorgunluk Değerlendirme Skalası kullanılmıştır. Veriler Mann Whitney-U ve ki-kare testi ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Postpartum birinci haftada yenidoğanı sadece anne sütüyle besleyen annelerin oranının %51, kısmı emzirenlerin %49.0 olduğu, dördüncü haftanın sonunda tam emzirenlerin oranının arttığı (%71.8) saptanmıştır. Anne uyku durumu incelendiğinde; birinci hafta tam emziren annelerin toplam uyku süresi kısmi emziren annelere göre daha az olmasına rağmen uykularını daha yeterli buldukları (x2=25.8; p=0.00) ve hissettikleri yorgunluğun daha az olduğu (x2=8.67; p=0.00) saptanmıştır. Dördüncü hafta da ise tam tersi kısmi emziren annelerin toplam uyku süresi tam emziren annelere göre daha uzun olup, uykularını daha yeterli buldukları (x2=44.8; p=0.00) ve hissettikleri yorgunluğun daha az olduğu (x2=24.4; p=0.00) saptanmıştır. Sonuç: Postpartum birinci haftada tam emziren anneler uykularını daha yeterli bulurlarken dördüncü hafta sonunda kendilerini kısmi emziren annelerden daha yorgun hissetmelerinin ve uykularını yetersiz bulmalarının nedeni; emzirmenin daha sık gerçekleşmesi, mamanın bebeği tok tutması ve böylece anne uykusunun daha uzun olmasından kaynaklanabilir. Bu ve benzer nedenlerin tam emzirmeden uzaklaşmalara neden olmaması için hemşireler; anneleri anne sütünün anne ve bebek için faydaları konusunda bilinçlendirmeli ve annelerin bu konuda ki tutum ve davranışlarını postpartum kontroller sırasında değerlendirmelidirler. Anahtar kelimeler: Emzirme, Postpartum Dönem, Uyku, Yorgunluk.