Arnavut bankacılık sektöründe finansal performans değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: PRANVERA LATİFİ
Danışman: GÖKTUĞ CENK AKKAYA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Komünist sistemin düşmesiyle, 1990 yılında demokrasiye kavuşan Arnavutluk tüm dünyada büyük bir hızla yaşanmakta olan serbest piyasa sistemine adapte olabilmek için finansal sektör alanında reformlarını gerçekleştirmeye ağırlık vermiştir. Arnavutluk'ta banka dışı gibi finansal araçların gelişmiş olmaması nedeniyle, bankalar finansal sistemin omurgasını oluşturmaktadır. Bankalar Arnavut ekonomisinde can damarıdır. Arnavutluk'ta mevduat bankacılık alanında, yabancı sermaye yoğunluğunun da etkisiyle bankaların düzenli çalışmalarını teminen uzaktan gözetim ve yerinden denetimin bir aracı olarak kullanılan CAMELS sistemi 2002'den itibaren Merkez Bankasınca uygulanmaktadır. Son yıllarda ise CAEL sistemi da uygulanmaya başlamıştır. Bu çalışmada; ticari bankacılığa değinildikten sonra, Arnavutluk bankacılık sektörünün finansal performansları analiz edilmiş ve bunun için 14 ticari bankanın finansal performansları ölçülmüştür. Çalışma 2011-2013 yılları arasını kapsamaktadır. Bu ölçüm yapılırken öncelikle yıllık faaliyet raporlarındaki bankaların bilanço ve gelir tablolarından, Merkez Bankasından, Arnavut Bankacılık Birliğinden vs. veriler elde edilmiştir. CAMELS yerinde, bu analizde kullanılan rasyolar CAMEL rasyoları: sermaye yeterliliği, aktif kalitesi, yönetim kalitesi, karlılık ve likidite rasyolarıdır. CAMELS'in 6ncı bileşeni (piyasa riski) çalışmanın örneklemine dâhil edilmemiştir çünkü söz konusu veriler bulunmamıştır. Dolayısıyla, bankalarının performansı değerlendirmek amacıyla, yalnız CAMEL skorları kullanılmıştır. Sonuçları karşılaştırmak amacıyla ise, AHP - TOPSİS yöntemi de uygulanarak, performans puanları hesaplanmış. AHP'nin ağırlık bileşenleri BKT'nin uzmanının yardımıyla belirlenmiştir. Analiz sonucunda tüm yıllar irdelendiğinde performansı en yüksek çıkan bankalar BKT Banka, Raiffeissen Banka ve Intesa San Paolo Banka, performansı en düşük çıkan banka ise Tirana Banka olarak tespit edilmiştir. Tüm bankaları incelendiğinde, aktiflerin kalitesine daha yüksek, mevduat-kredi oranına daha yüksek, batık kredilerine daha düşük sahip olan bu yabancı bankalar Arnavut bankacılık sisteminde hâkim olmaktadır. Tirana Banka ve Alpha Banka ise Yunan sermayeli bankalar olduğu için, Yunanistan'daki krizin onlara da bulaştığı ve performanslarını olumsuz bir şekilde etkilediği sonucuna ulaşmıştır.