Duygusal zeka: BarOn ölçeği uyarlaması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Aile Eğitimi ve Danışmanlığı Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2012

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞENUR KARABULUT

Danışman: HADİYE KÜÇÜKKARAGÖZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Duygusal zekâ son yıllarda eğitim ve rehberlik hizmetlerinde sıklıkla çalışılan bir konu haline gelmiştir. Bu çalışmalar, duygusal zekânın yaşam boyunca ilerleme kaydeden bir zekâ türü olduğunu ortaya koymuştur. Bu nedenle, özellikle çocukluk yıllarında, duygusal zekânın geçerli ve güvenilir bir biçimde ölçülmesi büyük önem taşımaktadır.Bu bağlamda, gerçekleştirilen araştırmanın temel amacı, BarOn ile Parker tarafından, 2000 yılında hazırlanan ve BarOn Duygusal Zekâ Testi Çocuk ve Ergen Formu (Kısa), (BarOn DZ-t:ÇEF (K))'nın Türkçe dil eşdeğerlik, geçerlik ve güvenirlik çalışmalarının gerçekleştirilmesidir.Araştırma kapsamında İzmir ili, Konak İlçesine bağlı, 5 ayrı ilköğretim okulunda öğrenim görmekte olan ve yaşları 9-12 arasında değişen 491 birey yer almıştır. Araştırmadan elde edilen veriler ışığında aşağıdaki sorulara cevap aranmıştır:1. BarOn DZ-t:ÇEF(K) dilsel eşdeğerliğe sahip midir?2. BarOn DZ-t:ÇEF(K) Türkçe formu geçerli bir ölçme aracı mıdır?3. BarOn DZ-t:ÇEF(K) Türkçe formunun test ölçümleri güvenilir midir?Araştırmanın verileri, BarOn Duygusal Zekâ Testi Çocuk ve Ergen Formu (Kısa) ve Kişisel Bilgiler formu yardımıyla toplanmıştır. Toplanan veriler aşağıda verilen çeşitli istatistiksel analizler yoluyla incelenmiştir.1. Ölçeğin Türkçe formu, Türk Dili, İngiliz Dili, Eğitim ve Psikoloji gibi alanlarda uzman 8 ayrı kişi tarafından hazırlanmıştır.2. Türkçe formun geçerlik analizleri için açımlayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi tekniklerinden yararlanılmıştır.3. Güvenilirlik hesaplamaları için devamlılık katsayısı(test-tekrar test), iç tutarlılık katsayıları(Spearman-Brown, Guttmann, Cronbach Alpha) hesaplanmıştır.Araştırma sonucunda elde edilen verilere göre BarOn DZ-t:ÇEF(K) Türkçe formu geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğu ortaya konmuştur. Yapılan çalışmanın, çocuklar ve duygusal zekâ alanında yol gösterici bir araştırma olacağı düşünülmektedir. Öte yandan, bu araştırmanın sonuçları yalnızca araştırma kapsamında yer alan örnekleme genellenebilir. Çocuklukta duygusal zekâ konusunun daha detaylı bir biçimde anlaşılması için alanda yeni araştırmalar yapılmasına ihtiyaç duyulmaktadır.Anahtar kelimeler: Duygusal zekâ, çocukluk, faktör analizi, güvenirlik, geçerlik, ölçek uyarlama, BarOn.