Kambiyo senetlerinde def'iler
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Özel Hukuk Ana Bilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İLKER VURAL
Danışman: YAŞAR CAN GÖKSOY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kambiyo senetleri, ticari yaşamın vazgeçilmez unsurlarındandır. Uygulamada sıkça karşılaşılan kambiyo senetlerinde defiler, bir kambiyo senedine dayanan taleplere karşı borçlunun ileri sürebileceği savunma araçlarının başında gelmektedir. Kambiyo senetlerinde defiler, hem yargı kararları hem de öğreti tarafından detaylı biçimde incelenmiştir. Bu çalışmada, farklı şekillerde tasnife tutulan, farklı şekillerde nitelendirilen kambiyo senetleri; ilgili mevzuat hükümleri, doktrindeki yaklaşımlar ve Yargıtay kararları doğrultusunda sistematik bir şekilde incelenmiştir. Bu kapsamda, öncelikle kıymetli evrak kavramına, itiraz - defi kavramına ve bu kavramlara Medeni Hukuk doktrini ile Türk Ticaret Kanunu'nun yaklaşımına, kambiyo senetlerinin genel özelliklerine değinilmiş ve bu hususların kambiyo senetlerinde defilere yansımaları incelenmiştir. Kambiyo senetlerinde defiler, temelde mutlak defiler ve nispi defiler olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Mutlak defiler de senet metninden anlaşılan defiler ve senetteki beyanın geçersizliğine ilişkin defilerden oluşmaktadır. Nispi defiler ise kişisel defiler ve kişisel olmayan nispi defilerden oluşmaktadır. Kambiyo senetlerinde defilerin mutlak ve nispi defiler olmak üzere iki temel başlık altında sınıflandırılması, öğretide genel kabul görmüş bir yaklaşımdır. Mutlak defiler, senedin her hamile karşı ileri sürülebilen ve genellikle senedin geçerliliğine ilişkin olan defilerdir. Bu kapsamda, senet metninden doğrudan anlaşılan eksiklikler, şekil noksanlıkları, imza eksikliği ya da senet düzenlenirken tarafların iradesinin sakatlanmış olması gibi durumlar sayılabilir. Ayrıca senetteki beyanın hükümsüzlüğüne yönelik defiler de mutlak defiler arasında yer almaktadır. Bu tür defiler, senedin tüm hamilleri için geçerli olduğundan, borçluya güçlü bir savunma imkânı sunar. Öte yandan, nispi defiler yalnızca belirli hamillere karşı ileri sürülebilen ve genellikle borçlu ile alacaklı arasındaki şahsi ilişkilere dayanan defilerdir. Bu tür defiler, senedi elinde bulunduran kişinin iyiniyetli olup olmamasına göre geçerlilik kazanır. Örneğin senet düzenlenmeden önce taraflar arasında mevcut olan bir alacak-borç ilişkisi ya da taahhüdün hiç yerine getirilmemesi gibi durumlar, kişisel defiler kapsamında değerlendirilir. Kişisel olmayan nispi defiler ise belirli durumlara özgü, sınırlı uygulama alanına sahip olan ve senedin niteliğine göre değişiklik gösteren savunmalardır. Bu nedenle nispi defilerin uygulanabilirliği her somut olayın koşullarına göre ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Anahtar Kelimeler: Kıymetli Evrak, Kambiyo Senedi, Defi ve İtiraz, Mutlak Defi, Nispi Defi, Senet Metninden Anlaşılan Defiler, Senetteki Beyanın Geçersizliğine İlişkin Defiler, Kişisel Defiler, Kişisel Olmayan Defiler.